İran Dışişleri Bakanlığı Hukuk ve Uluslararası İlişkilerden Sorumlu Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Hürmüz Boğazı’ndaki mayın temizleme faaliyetlerine ilişkin ülkesinin net duruşunu ilan etti. Tahran yönetiminin, stratejik öneme sahip bu su yolunda dış güçlerin askeri müdahalelerine kesinlikle karşı olduğunu belirten Garibabadi, mayın temizleme operasyonunu İran’ın tek başına üstleneceğini duyurdu.
İslamabad Mutabakatı’na atıfta bulunan Garibabadi, anlaşma hükümleri uyarınca boğazın yönetim ve güvenliğinin yalnızca kıyıdaş devletlerin sorumluluğunda olduğunu hatırlattı. Sosyal medya platformu X üzerinden bir açıklama yayımlayan İranlı yetkilisi, bölgedeki mevcut jeopolitik durumun son derece “hassas ve karmaşık” olduğunu vurguladı.
Fransa ve Umman’ın ortak hamlesine tepki
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un, Umman Sultanı Heytem bin Tarık ile Paris’te gerçekleştirdiği görüşmenin ardından Hürmüz Boğazı’nda ortak bir mayın temizleme operasyonu başlatılacağını duyurması Tahran’da büyük tepkiyle karşılandı. Macron’un, deniz yollarının güvenliğini sağlamak ve uluslararası seyrüsefer özgürlüğünü garanti altına almak amacıyla bu adımı atacakları yönündeki iddialarına cevap veren Garibabadi, Fransa’yı bölgeyi kışkırtmakla suçladı. İranlı bakan yardımcısı, “Fransa’ya, provokasyonlarıyla durumu daha da karmaşık hale getirmemesini şiddetle tavsiye ediyoruz.” ifadelerini kullandı.
Ortak teknik komiteler kuruluyor
Hürmüz Boğazı’nın idaresi konusunda Maskat yönetimi ile doğrudan temas halinde olduklarını belirten Garibabadi, Umman’ın bu konudaki iş birliği süreçlerine ve ortak düzenlemelere katılmaya sıcak baktığını ifade etti. İki ülke arasında yönetim planlaması ve geçiş rotalarının teknik detaylarını görüşmek üzere ortak komiteler kurulacağını belirten yetkili, uzmanlar düzeyindeki müzakerelerin önümüzdeki bir hafta içinde başlayacağını aktardı.
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) nezdinde kayıtlı olan ve yaklaşık altmış yıldır kullanılan mevcut geçiş rotalarının güncellenmesi gerektiğini Umman tarafına ilettiklerini belirten Garibabadi, teknik ekiplerin yakın zamanda bu rotaların değiştirilmesi için de masaya oturacağını sözlerine ekledi. Tahran, Umman’ın herhangi bir sebeple geri adım atması durumunda dahi operasyonları tek başına sürdürmekte kararlı olduğunu vurguluyor.
