Türkiye, diplomatik ve güvenlik kurumları aracılığıyla bölgesel çatışmanın topyekûn bir savaşa dönüşmesine karşı uyarılarda bulunarak, İran topraklarının hedef alınmasını “stratejik bir hata” olarak nitelendirdi. Ankara aynı zamanda, İran’ın Körfez ülkelerinin güvenlik ve istikrarını tehdit edebilecek olası saldırılarını da kesin bir dille reddettiğini vurguladı.
Bu açıklamalar, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın‘ın İstanbul’da düzenlenen Uluslararası Stratejik İletişim Zirvesi’ne (Stratcom) katılımları sırasında geldi. Her iki yetkili de küresel güvenlik ve ekonomi mimarisinde yıkıcı hasarlar oluşmadan önce sahadaki gerilimin acilen düşürülmesi gerektiğini vurguladı.
Zirvenin ikinci gününün açılışında konuşan Dışişleri Bakanı Fidan, mevcut çatışmanın etkilerinin sadece coğrafyayla sınırlı kalmadığını, toplumların bilincine yayılarak uzun vadeli derin yaralar açma tehlikesi taşıdığını belirtti. Tek çıkış yolunun gerilimi düşürmek ve diplomasiyi işletmek olduğunun altını çizen Fidan, savaşı sona erdirecek siyasi süreçleri hızlandırmak için Suudi Arabistan, Katar ve BAE’ye ziyaretler gerçekleştirdiğini hatırlattı. Fidan, “anlamsız” olarak nitelendirdiği bu savaşın küresel ekonomiye onarılamaz zararlar vermeden durdurulması için diyalog kanallarının açık tutulması gerektiğini ifade etti.
Netanyahu’nun tutumu ve bilgi savaşı
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun tutumunun bu diplomatik süreci sekteye uğratabileceği konusunda uyaran Bakan Fidan, çatışmanın uzamasının bölgeyi zayıflattığını ve daha fazla bölünmeye ittiğini kaydetti.
Fidan ayrıca çatışmanın sadece askeri sahada değil, bilgi uzayında da yaşandığına dikkat çekti. Gazze’deki saldırıları meşrulaştırmak ve devam eden vahşeti haklı çıkarmak için gerçekleri çarpıtan anlatıların (narratiflerin) kullanıldığını belirten Fidan, artan insani farkındalık sayesinde bu dezenformasyonların eskisi gibi dünya kamuoyunu yanıltamadığını vurguladı. Bilgi kirliliğinin yayılmasının daha sıkı eleştirel mekanizmalar gerektirdiğini sözlerine ekledi.
Kalın: “Körfez’in hedef alınması kabul edilemez”
MİT Başkanı İbrahim Kalın ise yaptığı değerlendirmede, İran’a yönelik saldırıların bir hata olduğunu, ancak buna karşılık Tahran’ın Körfez ülkelerini hedef almasının da kesinlikle kabul edilemez olduğunu vurguladı.
Ankara’nın Körfez ülkeleriyle yaptığı istişarelerde, krizi çözmek için bölge içinden doğan kapsamlı bir bölgesel yaklaşımın benimsenmesi gerektiğini teyit ettiğini aktaran Kalın, çatışmayı başlatan tarafın göz ardı edilmemesi ve savaşın geniş bir bölgesel boyuta taşınmasını önlemek için İsrail’e baskı yapılmasının temel bir unsur olduğunu belirtti.
Kalın, İsrail’in defalarca engellemeye çalışmasına rağmen, Türkiye’nin Pakistan gibi bölgesel aktörlerin de desteğiyle bir “müzakere yolu” açmak için yoğun çaba sarf ettiğini açıkladı. Bölgesel gelişmelere ve modern çatışmalarda “bilgi ve anlatıların” rolüne de değinen MİT Başkanı, gerçeği zayıflatan bilgi kaosuna karşı uyararak, krizlere sürdürülebilir çözümler bulmak için bilgilerin doğru bağlama oturtulması ve hakikate itibarının iade edilmesi gerektiğini ifade etti.
