Birleşmiş Milletler (BM), İsrail’in sürdürdüğü saldırılar ve genişleyen askeri yasak bölgeler nedeniyle Gazze Şeridi’ndeki ekilebilir tarım arazilerinin yalnızca yüzde 3’ünün sağlam kaldığını ve çiftçilerin erişimine açık olduğunu duyurdu. BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ile BM Uydu Merkezi (UNOSAT) tarafından hazırlanan güncel mekânsal değerlendirme raporu, yerel gıda üretiminin çökme noktasına geldiğini gözler önüne serdi.
Haziran 2026 sonu itibarıyla toplanan uydu verilerine dayandırılan raporda, Gazze genelinde hasar görmemiş ve kullanılabilir durumdaki tarım arazilerinin Ekim 2025’teki 601 hektarlık seviyeden 448 hektara gerileyerek son 8 ayda yüzde 25,5 oranında daraldığı tespit edildi.
Sera ve arazilerde büyük tahribat
Rapora göre, Gazze’deki toplam tarım arazilerinin yaklaşık yüzde 27’sine fiziki olarak ulaşılabiliyor; ancak bu alanların büyük kısmı ağır tahribat gördüğü için yeniden üretime kazandırılması kapsamlı rehabilitasyon ve onarım çalışmaları gerektiriyor.
Uydu analizlerinde öne çıkan diğer kritik veriler şu şekilde sıralandı:
-
Seracılık Faaliyeti Çöktü: Bölgedeki örtü altı tarım alanları ve seraların yalnızca yüzde 16,6’sı işlevsel durumda kaldı.
-
Refah’ta Tarım Tamamen Durdu: Gazze’nin güneyindeki Refah kentinde tarım arazilerinin yüzde 97’sinden fazlası askeri yasaklar nedeniyle üreticilerin erişimine tamamen kapandı.
-
“Sarı Hat” Kısıtlaması: Arazilerin kullanılamaz hale gelmesindeki en büyük etkenin, İsrail ordusunun kontrolündeki bölgeleri ayıran “Sarı Hat” sınırını batıya doğru genişleterek tampon bölgeyi büyütmesi olduğu belirtildi.
Tohum, gübre ve yakıt krizi derinleşiyor
FAO Acil Durum Müdahale Ofisi Başkanı Rein Paulsen, tablonun son derece “tehlikeli” olduğunu vurgulayarak, çiftçilerin arazilerine güvenli erişimi sağlanmadığı ve acil girdi desteği verilmediği takdirde yerel gıda üretiminin tamamen duracağı uyarısında bulundu.
Sınır kapılarında uygulanan sıkı abluka nedeniyle bölgedeki üreticiler ve hayvancılıkla uğraşan kesim; tohum, gübre, tarımsal yakıt ve hayvan yemine erişmekte büyük güçlük çekiyor.
Ekonomi ve istihdamda kalıcı çöküş riski
Ekim 2023 öncesinde Gazze ekonomisinin yaklaşık yüzde 10’unu oluşturan ve 560 binden fazla insanın temel geçim kaynağı olan tarım sektörü, süregelen savaş ve yıkım nedeniyle işlevsiz hale geldi.
Birleşmiş Milletler kurumları, yerel tarımsal üretimin durma noktasına gelmesinin Gazze genelinde kronik bir gıda güvenliği krizini kalıcı hale getireceği yönündeki uyarılarını yineliyor.
