İran yönetimi, Bağdat’tan gelen diplomatik taleplerin ardından Irak’a ait petrol tankerlerinin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine özel izin verildiğini duyurdu. İran resmi haber ajansı IRNA‘nın aktardığı bilgilere göre karar, iki ülke arasındaki temasların ve üst düzey görüşmelerin neticesinde alındı.
Irak Cumhurbaşkanı Nizar Amedi, Bağdat Diyaloğu Konferansı’nda yaptığı değerlendirmede, Tahran yönetiminin son günlerde Irak petrolünü taşıyan gemilerin geçişini kolaylaştırdığını doğruladı. Amedi, atılan adımlara rağmen bölgedeki gerilim sebebiyle deniz güvenliği meselesinin karmaşıklığını koruduğunu vurguladı.
Kalibaf’ın Bağdat ziyaretinde mutabakat sağlandı
Tanker geçişlerine ilişkin özel iznin verilmesi, İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf’ın bu hafta gerçekleştirdiği Irak ziyaretinin en önemli gündem maddelerinden biri oldu.
Irak Meclis Başkanı Heybet el-Halbusi, Galibaf ile yaptığı görüşmede iki ülke arasındaki tarihi ve ekonomik ilişkilere dikkat çekerek Irak petrol ihracatına Hürmüz Boğazı’nda “ayrıcalıklı bir statü” tanınmasını talep etmişti. Tahran yönetiminin onayıyla birlikte, küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği boğazdaki aksamaların Irak ekonomisi üzerindeki baskısı kısmen hafifletilmiş oldu.
Bağdat alternatif petrol ihraç rotalarına yöneliyor
Bölgesel kriz öncesinde günlük yaklaşık 4 milyon varil ham petrol üreten Irak, gelirlerinin büyük bir bölümünü oluşturan petrol ticaretinde Hürmüz Boğazı’na olan bağımlılığı azaltmak için alternatif hatları devreye almayı hedefliyor.
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, ülkenin petrol üretimini 6 yıl içinde günlük 8 ila 10 milyon varil seviyesine çıkarmayı ve OPEC içindeki üretim kotasını artırmayı planladıklarını açıkladı.
Ceyhan, Banyas ve Akabe seçenekleri masada
Irak yönetimi, sevkiyat güvenliğini sağlamak amacıyla şu alternatif güzergahlar üzerinde çalışmalar yürütüyor:
-
Ceyhan Limanı: Türkiye üzerinden Akdeniz’e ulaşan Irak-Türkiye Boru Hattı, Basra Körfezi dışındaki tek aktif hat konumunu koruyor ve şu anda günlük yaklaşık 170 bin varil ham petrol taşıyor.
-
Banyas Limanı: Suriye kıyısındaki Banyas Limanı’na uzanacak yeni bir petrol boru hattı projesinin 4 yıl içinde ve yaklaşık 15 milyar dolarlık yatırımla tamamlanması öngörülüyor.
-
Akabe Limanı: Ürdün üzerinden Kızıldeniz’e açılan hat üzerinden de ihracat kapasitesinin artırılması hedefleniyor.
