Kolombiya’da iktidar değişimiyle birlikte dış politikada yaşanan eksen kayması, önceki yönetim ile yeni yönetim arasında sert bir polemiğe dönüştü. Kolombiya Eski Devlet Başkanı Gustavo Petro, sosyal medya hesaplarından paylaştığı video mesajda İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetine yüklendi. Petro, mevcut İsrail yönetimiyle ilişkileri yeniden başlatmanın ya da normalleştirmenin “bir soykırımı alkışlamak” anlamına geleceğini belirtti.
Uluslararası toplumun Gazze’de yaşananlar karşısındaki sessizliğini eleştiren Petro, gelişmeleri “yeni bir soykırım” olarak nitelendirerek Kolombiya halkına insani duruş çağrısında bulundu.
Gazze’deki can kayıpları ve Kolombiya’nın tarihiyle karşılaştırma
Petro, konuşmasında Gazze Şeridi’ndeki sivil kayıplara değinerek, yaşamını yitirenlerin büyük çoğunluğunu kadın ve çocukların oluşturduğuna dikkat çekti. Eski Kolombiya lideri, hiçbir onurlu vatandaşın sivillere yönelik bu yıkımı meşru göremeyeceğini ifade etti.
Kendi ülkesinin geçmişte yaşadığı iç çatışmalara da atıfta bulunan Petro; Kolombiya’nın 9 Nisan 1948’den bu yana yüz binlerce insanın hayatına mal olan ağır şiddet süreçlerinden geçtiğini hatırlatarak, cezasızlık kültürünün tüm insanlığı tehdit eden yeni trajedilere kapı aralayacağını savundu.
Eleştirilerinin Yahudi karşıtlığı (antisemitizm) taşımadığını vurgulayan Petro, uluslararası anlaşmalarla sınırları belirlenmiş bir İsrail devletinin var olma hakkını tanıdığını; ancak bağımsız ve egemen bir Filistin devleti kurulmadıkça bölgede kalıcı barışın sağlanamayacağını söyledi.
Yeni yönetimin politikaları ve kömür ihracatının yeniden başlaması
Aşırı sağcı yeni Devlet Başkanı Abelardo De La Espriella’nın göreve gelmesiyle Kolombiya, İsrail politikasında köklü bir değişikliğe gitti. Seçim vaatleri doğrultusunda Tel Aviv ile stratejik ve ticari ortaklığı güçlendirme kararı alan yeni yönetim, Gustavo Petro döneminde durdurulan kömür ihracatını yeniden başlattı.
İki ülke arasındaki ilişkilerde öne çıkan başlıklar şunlardır:
-
Kömür Ticaretinin Yeniden Açılması: İhracat yasağının kaldırılmasıyla, 2023 yılında yaklaşık 450 milyon dolar seviyesinde olan ve İsrail’in birincil tedarikçisi konumundaki Kolombiya kömürünün sevkiyatına tekrar onay verildi.
-
Diplomatik Adımlar: Yeni yönetim, İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Suriye toprağı Golan Tepeleri üzerindeki egemenliğini tanıdığını ve büyükelçiliğini Kudüs’e taşımayı planladığını duyurdu.
-
İsrail’den Karşı Açıklama: İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Kolombiya’nın geçmişten bu yana en önemli müttefiklerden biri olduğunu belirterek yeni hükümetin adımlarını memnuniyetle karşıladıklarını açıkladı.
2024’teki kopuş ve karşılıklı suçlamalar
Gustavo Petro liderliğindeki sol hükümet, 2024 yılında Gazze’deki sivil katliamları gerekçe göstererek İsrail ile diplomatik ilişkileri tamamen kesmiş ve ülkeye yapılan kömür ihracatını askıya almıştı. Petro, son açıklamalarında dış müdahale iddialarını da gündeme getirerek, kaybettiği başkanlık seçimlerine yönelik kanıtları kamuoyuyla paylaşacağını öne sürdü.
