Suriye iç piyasasında son günlerde araç sahiplerini ve sanayi esnafını isyan ettiren kalitesiz ve kusurlu yakıt krizi hakkında hükümetten resmi açıklama geldi. Suriye Enerji Bakanlığı, yürütülen teknik incelemelerin tamamlandığını belirterek, standart dışı benzin partisinin bir operasyonel hata sonucu dağıtım hatlarına karıştığını doğruladı. Bakanlık, sorumlular hakkında yasal yaptırımların başlatıldığını ve araçları arızalanan yurttaşların zararlarının karşılanacağını açıkladı.
Boru hattındaki hata piyasaya sızdırdı
Bakanlık tarafından paylaşılan teknik komisyon raporuna göre skandal, Suriye Petrol Şirketi depolarına boşaltılan bir sevkiyatın standartlara ve teknik şartnamelere uymadığının tespit edilmesiyle başladı. Şirket, söz konusu partiyi kaynak ülkeye iade etme kararı aldı ancak tahliye işlemi sırasında boru hattı şebekesinde operasyonel bir hata meydana geldi.
Standart dışı ürünün uygun yakıtla karışması sonucu kirli akaryakıtın bir bölümü doğrudan iç piyasadaki dolum istasyonlarına sevk edildi. Yaşanan ihmaller zinciri nedeniyle yüzlerce sivilin aracında ağır mekanik arızalar meydana geldi. Bakanlık, dağıtım ve denetim mekanizmalarındaki açıkların kapatılacağını ve Suriye Petrol Şirketi’nin mağdur olan sürücüler için aşamalı bir tazminat planını hayata geçireceğini duyurdu.
Sanayide araç kuyrukları: Motorlar kilitlendi
Hükümetin açıklaması, sahada günlerdir süren şikayetlerin ardından geldi. Piyasaya sürülen kırmızımtırak, yoğun kıvamlı ve mazota benzeyen tortulu yakıt, ülke genelindeki oto sanayi sitelerinde yoğunluğa neden oldu.
Oto tamir ustaları, kalitesiz akaryakıtın içeriğindeki yapışkan reçinemsi maddelerin motor hararetini hızla yükselttiğini; enjektörleri, yakıt pompalarını ve supapları tıkayarak araçları tamamen çalışamaz hale getirdiğini ifade etti. Akaryakıt istasyonu işletmecileri ise devlete bağlı kurumlardan fatura karşılığı aldıkları yakıtı sattıklarını, resmi tedarik zincirindeki denetim eksikliğinin faturasının kendilerine kesilmemesi gerektiğini savundu.
Akaryakıt pazarında dinmeyen krizler
Suriye’de akaryakıt dağıtımındaki aksaklıklar ilk kez yaşanmıyor. Geçtiğimiz temmuz ayında da standartlara uymayan bir benzin partisinin piyasadan çekilmesi ve ardından gelen karaborsa spekülasyonları, ülke genelinde uzun araç kuyruklarına yol açmıştı. Yaşanan kriz o dönem Enerji Bakanı Muhammed el-Beşir’in kamuoyundan özür dilemesine neden olmuştu.
Benzin krizine paralel olarak özellikle Halep ve İdlib vilayetlerinde dizel yakıt tedarikinde yaşanan daralma, toplu taşımayı ve nakliye hatlarını durma noktasına getirdi. Dağıtımın son saatlerde kademeli olarak yeniden başlaması tansiyonu düşürse de yakıt tedarik zincirindeki sistemsel kırılganlık sürüyor.
