Yemen’de hükümet güçlerinin başlattığı “Yemen Şafağı” (Fecru’l-Yemen) askeri operasyonu, ülkedeki çatışma dinamiklerini kökten değiştirebilecek stratejik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Yemen Başkanlık Liderlik Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi tarafından ilan edilen harekât; yalnızca cephe hatlarında kontrolü sağlamayı değil, devlet kurumlarını yeniden inşa etmeyi ve Husilerin uluslararası deniz ticaretine yönelik baskısını kırmayı hedefliyor.
Savunmadan taarruza: Çatışma yönetiminde stratejik kırılma
Yıllardır süregelen çatışmalarda benimsenen “temas hatlarını kontrol altında tutma” politikası, Husilerin askeri kapasitesini ve gelir kaynaklarını korumasına zemin hazırlamıştı. Uzmanlara göre, tehdidi yalnızca sınırlandırmaya çalışmak karşı tarafa toparlanma ve baskı kurma fırsatı tanıdı.
Ekim ayı başında başlatılan “Yemen Şafağı” operasyonu ise askeri inisiyatifin yeniden meşru hükümete geçmesini amaçlıyor. Başkent Sana’nın kontrol altına alınması ve Husilerin askeri baskısının kırılması hedefi, sahadaki dengeleri doğrudan etkileyen yeni bir askeri doktrinin uygulamaya konduğunu gösteriyor.
Kritik düğüm noktası: Babülmendep ve Kızıldeniz güvenliği
Operasyonun merkezinde, küresel ticaret ve enerji taşımacılığı açısından hayati öneme sahip Babülmendep Boğazı ve Yemen’in batı kıyıları yer alıyor. Hükümet güçleri; Babülmendep çevresinde, Zi Bab ve Meyyun (Perim) Adası hattında ilerleme kaydettiklerini bildirirken, Husiler ise bu kazanımları reddediyor.
Deniz güvenliğinin yalnızca uluslararası donanmaların açık denizdeki devriyeleriyle sağlanamayacağı, boğazın güvenliği için karadaki kıyı şeridinde meşru bir devlet otoritesinin kurulmasının şart olduğu vurgulanıyor. Batı kıyılarının kontrol altına alınması, Husilerin stratejik su yollarını bir şantaj aracına dönüştürmesini engellemede kilit rol oynuyor.
Suudi Arabistan’ın hava desteği ve bölgesel koordinasyon
Operasyona en güçlü destek Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyondan geliyor. Koalisyon güçleri, sahadaki kara birliklerine kesintisiz hava koruması sağlarken, Babülmendep üzerindeki hava sahasını da güvence altına alıyor.
Riyad yönetiminin desteği, kendi sınır güvenliğini sağlama ihtiyacı ile Yemen’de istikrarlı bir yönetimin kurulması hedefi arasındaki dengeye dayanıyor. Bununla birlikte sahadaki askeri kazanımların kalıcı hale gelmesi için istihbarat paylaşımının etkinliği ve yerel güçlerin operasyonel kabiliyetinin artırılması gerektiği belirtiliyor.
Asıl sınav cephe gerisinde: Sivil yönetim ve istikrar
Askeri uzmanlar, operasyonun başarısının sadece ele geçirilen mevzilerle ölçülemeyeceğine dikkat çekiyor. Hükümetin asıl sınavı, kontrolün sağlandığı bölgelerde sivil hayatı nasıl tesis edeceği noktasında başlayacak.
- Temel Hizmetler ve Maaşlar: Geri alınan yerleşim yerlerinde kamu hizmetlerinin derhal başlatılması ve memur maaşlarının ödenmesi, halkın devlete olan güvenini yeniden inşa edecek.
- Sivillerin Korunması: Operasyon sırasında sivil altyapının zarar görmemesi ve insani yardımların engelsiz ulaştırılması, meşruiyetin korunması açısından kritik önem taşıyor.
- Kurumsal Bütünlük: Husilere karşı savaşan farklı askeri unsurların tek bir merkezi komuta yapısı altında toplanması gerekiyor.
Masadaki olası senaryolar
Bölgedeki askeri analistler, “Yemen Şafağı” operasyonunun gidişatına dair üç temel ihtimal üzerinde duruyor:
İlk senaryoda hükümet güçleri, batı kıyısında kademeli bir ilerleme kaydederek Husilerin lojistik hatlarını zayıflatıyor ve tarafları daha dengeli bir siyasi çözüme zorluyor. İkinci senaryo, askeri ilerlemenin sivil idareyle desteklenememesi halinde çatışmanın yeniden yıpratıcı bir kördüğüme dönüşmesini öngörüyor. Son senaryoda ise Husilerin baskıyı hafifletmek adına bölgesel hedeflere yönelik saldırılarını artırarak çatışmayı sınırların ötesine taşıma riski bulunuyor.
Operasyonun gidişatı, hem Yemen içindeki güç dengesini hem de Kızıldeniz hattındaki küresel deniz taşımacılığının geleceğini doğrudan belirleyecek.
