İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, başkent Tahran’da düzenlediği basın toplantısında, ABD ile imzalanan İslamabad Mutabakatı’nda iddia edildiği gibi 60 günlük kesin bir süre sınırlaması bulunmadığını duyurdu. Belirtilen zaman diliminin yalnızca yaptırımların kaldırılması ve nükleer dosyanın müzakeresi için öngörüldüğünü belirten Bekayi, Tahran’ın dayatma ve ültimatomlar altında karar almayacağını vurguladı.
“Washington mutabakatı ihlal etti”
Bekayi, Washington yönetiminin anlaşmadan haftalar sonra yükümlülüklerini ihlal ettiğini, özellikle Hürmüz Boğazı’nın güneyinde Umman sahillerine yakın yeni deniz koridorları açma girişimleriyle 5. maddeyi çiğnediğini ve bu durumun nihai müzakerelerin başlamasını engellediğini ifade etti.
İran diplomasisi ve sahadaki stratejik duruma dair öne çıkan başlıklar:
-
Savaşın Sonu Mutabakatı: Tahran yönetimi, İslamabad Anlaşması’nı geçici bir ateşkes değil, “savaşın tamamen sona ermesi” olarak yorumluyor; sürenin dolmasının savaşa doğrudan dönüş anlamına gelmediğini ancak ordunun teyakkuzda olduğunu belirtiyor.
-
Katar’daki Pilotlar Meselesi: Katar’da alıkonulan İranlı pilotların akıbetinin öncelikli gündem maddesi olduğu ve Doha ile İslamabad arabuluculuğunda temasların sürdüğü aktarıldı.
-
Umman Müzakere Hattı: Maskat ile yürütülen seyrüsefer görüşmelerinin derhal açılmayı değil, “savaş sonrası” kalıcı deniz güvenliği koridorlarını kapsadığı; yaptırımlar kalkmadan koridorun fiilen açılmayacağı kaydedildi.
Hürmüz Boğazı’nda kilitlenme ve ekonomik abluka
Askeri analistler, ABD’nin bölgedeki uçak gemisi ve denizaltı varlığı nedeniyle Hürmüz Boğazı’nda fiili bir abluka durumu yaşandığını belirtiyor. İran ise Hark Adası üzerinden tanker yüklemelerini sürdürerek ve gece intikalleriyle ablukayı kırmaya çalışıyor.
Tahran’ın kuzey koridorunda tam radar denetimi ve yabancı gemilere ön izin şartı koşması, Washington tarafından reddediliyor. Beyaz Saray ve ABD Hazine Bakanlığı’nın doğrudan askeri çatışma yerine İran ekonomisini hedef alan yeni yaptırım paketlerini devreye sokmaya hazırlandığı bildiriliyor.
