Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) tarafından yayımlanan rapora göre, Asya ve Pasifik bölgesindeki organize suç çeteleri 2025 yılında en az 88 milyar dolar haksız kazanç elde etti. Güvenlik ve yargı birimlerinin operasyonlarına karşı yöntemlerini hızla geliştiren siber dolandırıcılık ağları, yapay zekâ teknolojilerini ve yolsuzluk ağlarını kullanarak faaliyet alanlarını genişletiyor.
Asya’da siber dolandırıcılık rekor kırdı
Doğu ve Güneydoğu Asya ile Avustralya ve Yeni Zelanda’yı kapsayan bölgede dolandırıcılık kaynaklı ekonomik kayıpların 88,3 milyar dolar ile 114,1 milyar dolar arasında değiştiği tahmin ediliyor. Bu rakam, 2023 yılı verilerine kıyasla yaklaşık üç katlık devasa bir artışa işaret ediyor.
Özellikle Kamboçya ve Myanmar, sahte kripto yatırım projeleri, duygusal dolandırıcılık tuzakları, insan ticareti ve veri hırsızlığı gibi suçların yönetildiği bölgesel merkezler olarak öne çıkıyor. Sıkı korunan kamplardan yürütülen bu operasyonlar, küresel ölçekte milyonlarca internet kullanıcısını hedef alıyor.
Ağlara düşenler arasında Araplar da var
UNODC verilerine göre, bölgedeki dolandırıcılık merkezlerinde yaklaşık 80 farklı ülkeden mağdur tespit edildi. Ortadoğu, Asya ve Afrika’daki transit hatları kullanan şebekelerin ağma düşenler arasında Mısır, Tunus, Cezayir, Fas, Irak, Yemen, Sudan ve Lübnan olmak üzere sekiz Arap ülkesinden vatandaşlar da bulunuyor.
Geçtiğimiz yıllarda Faslı ve Mısırlı gençlerin Myanmar ve Kamboçya’daki kamplarda alıkonularak yapay zekâ araçlarıyla dolandırıcılık yapmaya zorlandığı, ailelerin ödediği fidye karşılığında serbest bırakıldığı vakalar uluslararası basında geniş yankı bulmuştu. Yetkililer, binlerce kişinin benzer yöntemlerle mağdur edildiğini belirtiyor.
“Franchise” sistemiyle büyüyen suç ağları
UNODC yetkilileri, organize suç şebekelerinin artık tekil suçlar yerine birbirine entegre çalışan “franchise” benzeri bir sistemle hareket ettiğini belirtiyor. Para aklama, insan ticareti, göçmen kaçakçılığı ve veri hırsızlığı gibi alanlarda uzmanlaşan alt birimler, yasal ticari faaliyetlerin arkasına gizlenerek küresel bir suç ekosistemi oluşturuyor. Uzmanlar, bu suç ekonomisinin hacim ve karmaşıklık açısından uluslararası güvenlik güçlerinin kapasitesini zorladığına dikkat çekiyor.
