Filistin Esir Çalışmaları Merkezi, Uluslararası Kızılhaç Komitesi’nin (ICRC) Filistinli esirlere yönelik doğrudan ziyaretlerini engellemeyi amaçlayan İsrail yasa tasarısının Knesset’te reddedilmesinin ardından önemli bir açıklama yaptı. Merkez, bu gelişmeyle birlikte Kızılhaç ekiplerinin esirleri ziyaret etmemek için öne sürdüğü tüm gerekçelerin ortadan kalktığını belirterek, komiteyi yasal ve insani sorumluluklarını yerine getirmeye çağırdı.
Kritik tasarı koalisyon kriziyle düştü
Kızılhaç heyetlerinin hapishanelere girişini tamamen yasaklamayı öngören yasa tasarısı, İsrail parlamentosunda (Knesset) yapılan ilk oylamada 36 “evet” oyuna karşı 41 “hayır” oyu ile reddedildi. Tasarının düşmesinde, iktidar koalisyonundaki Haredi partilerinin iç çekişmeler nedeniyle oylamayı boykot etmesi belirleyici rol oynadı. Aşırı sağcı bakanların desteğiyle Ulusal Güvenlik Komisyonu’ndan geçen tasarı, böylelikle yasalaşamadı.
“Hapishaneler tecrit merkezine dönüştü”
Filistin Esir Çalışmaları Merkezi tarafından yapılan açıklamada, İsrail yönetiminin 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana Kızılhaç dahil tüm kurumların ziyaretlerini askıya aldığı hatırlatıldı. Geçtiğimiz mayıs ayında yalnızca cezaevi idareleriyle görüşme izni verildiği, mahkemenin bu yasağı hukuksuz bulmasının ardından ise Knesset’te bu engelleme yasasının çıkarılmaya çalışıldığı belirtildi.
Ziyaret yasağının esirleri dış dünyadan tamamen izole etmek amacıyla kullanıldığını vurgulayan merkez, hapishanelerin adeta birer “toplu mezara” dönüştüğünü ifade etti. Açıklamada, serbest kalan esirlerin ve avukatların aktardığı bilgilerin, içeride yaşanan sistematik işkence, tıbbi ihmal ve aç bırakma politikalarının yalnızca küçük bir kısmını yansıttığı kaydedildi. Merkezin verilerine göre, son üç yıl içinde içerideki kötü muamele, işkence ve salgın hastalıklar nedeniyle hayatını kaybeden Filistinli esir sayısı 115’i aşmış durumda.
Kızılhaç: Hazırız, giriş izni bekliyoruz
Gelişmelerin ardından Uluslararası Kızılhaç Komitesi’nden de kurumsal düzeyde bir açıklama geldi. Kızılhaç Batı Şeria Sözcüsü Muhammed Abdullah, komite ekiplerinin İsrail gözaltı merkezleri ve hapishanelerindeki esirleri yeniden ziyaret etmek için teknik ve idari olarak tamamen hazır olduğunu duyurdu.
Kızılhaç’ın tarafsız bir kurum olarak dünya genelinde 130’dan fazla çatışma bölgesinde faaliyet yürüttüğünü hatırlatan Abdullah, şu hususlara dikkat çekti:
- Cenevre Sözleşmesi Güvencesi: Dördüncü Cenevre Sözleşmesi, Kızılhaç delegelerinin tutuklularla hiçbir İsrailli görevlinin bulunmadığı ortamlarda, baş başa görüşme hakkını uluslararası hukuk koruması altına almaktadır.
- İsrail Makamlarıyla Diyalog: Ziyaretlerin fiilen başlaması için henüz kesin bir tarih belirlenmediğini aktaran sözcü, hapishanelere giriş izninin onaylanması adına İsrailli kurumlarla yürütülen diplomatik diyaloğun sürdüğünü ifade etti.
Kızılhaç yetkilileri, düşen yasa tasarısının uluslararası insancıl hukuk normlarının hatırlatılması açısından önemli bir eşik olduğunu vurguladı.
