Küresel ölçekte faaliyet gösteren büyük petrol ticareti şirketleri, 2027 yılı ham petrol tedariki için Katar’ın devlet enerji şirketi QatarEnergy ile görüşmelere başladı. İran ile yaşanan savaşın tetiklediği güvenlik risklerinin sürmesine rağmen, Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat hacminin toparlanması ve Orta Doğu ham petrol fiyatlarındaki gerileme, ticaret devlerini uzun vadeli anlaşmalar için harekete geçirdi.
Bloomberg’in müzakerelere yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, dünyanın en büyük emtia ticareti şirketlerinden bazıları, gelecek yıl için bir yıllık ham petrol tedarik sözleşmeleri imzalamak amacıyla bu ay QatarEnergy’nin kapısını çaldı. Görüşmelerde özellikle Qatar Marine (deniz) ve Qatar Land (kara) türü ham petrollere yoğun ilgi gösterildiği belirtildi.
Rafineriler çekimser, ticaret devleri istekli
Basra Körfezi’ndeki deniz ulaşımı güvenliğine yönelik endişeler nedeniyle pek çok rafineri şirketi 2027 yılı alım taahhütleri konusunda henüz temkinli davranırken, petrol ticareti devlerinin sözleşme imzalamaya çok daha istekli olduğu ifade ediliyor.
Geçtiğimiz aylarda tankerlere yönelik saldırılara rağmen bölgeden petrol akışının kesintisiz sürmesinde kilit rol oynayan ticaret şirketleri, savaş koşullarında Hürmüz Boğazı üzerinden sevkiyat yönetme konusunda önemli bir operasyonel tecrübe kazandı. Küresel arz fazlası beklentisiyle Orta Doğu petrol fiyatlarının düşmesi ve rafinerilerden gelen rekabetin azalması da yeni anlaşmalar için uygun zemin hazırladı.
Hürmüz Boğazı’nda sevkiyat savaş öncesi seviyeye yaklaştı
Hürmüz Boğazı’ndan yapılan ham petrol sevkiyatı, ticari gemilere yönelik devam eden saldırılara rağmen ağustos ayından bu yana dikkat çekici bir toparlanma kaydederek savaş öncesi seviyelere yaklaştı. Savaşın başlangıcından bu yana tanker saldırılarının en yüksek sayıya ulaştığı ekim ayında dahi bölgedeki petrol akışı kesintiye uğramadı.
Üreticiler ve ticaret şirketleri, ihracatın devamlılığını sağlamak amacıyla sevkiyat yöntemlerinde köklü değişikliklere gitti:
- Kademeli aktarma modeli: Ham petrol, riskli boğaz hattından daha küçük boyutlu tankerlerle geçirilerek Umman Körfezi’ne taşınıyor ve burada gemiden gemiye transfer yöntemiyle büyük tankerlere yükleniyor.
- Küçük tankerlerin yükselişi: Dev ham petrol tankerlerinin (VLCC) daha sık hedef alınması ve eylül-ekim aylarında kiralama maliyetlerinin rekor seviyelere çıkması nedeniyle küçük ve orta ölçekli tankerlerin kullanımı rekor kırdı.
Alınan bu yeni lojistik önlemler sayesinde şirketlerin yüksek riskli bölgelerde dev tankerlere olan bağımlılığı azalırken, küresel piyasalara Körfez petrolünün akışı güvence altına alındı.


















