Mısır’ın Yeni El-Alameyn kentinde, Gazze Şeridi’ndeki ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasına geçilmesi ve bölgenin savaş sonrası yönetimi konularını ele almak üzere çarşamba günü başlatılan görüşmeler olumlu bir atmosferde sürüyor. Hamas’ın ihtilaflı noktaları çözmeye yönelik sunduğu revize edilmiş yeni öneriler, müzakere masasında iyimserliği artırdı.
Görüşmelere Mısır İstihbarat Başkanı Hasan Reşad’ın yanı sıra Katar ve Türkiye’den temsilciler ile Hamas müzakere heyeti katılıyor. Görüşmelerin, ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze planı doğrultusunda oluşturulan “Dünya Barış Konseyi” temsilcileri tarafından da memnuniyetle karşılandığı bildirildi.
İkinci aşamanın kapsamı ve askeri çekilme
Şarm el-Şeyh’te imzalanan anlaşmanın ilk aşaması askeri operasyonların durdurulması ve tutuklu/esir takasının tamamlanmasıyla geride kaldı. Müzakere edilen ikinci aşama ise Gazze’nin geleceğini şekillendirecek kritik başlıkları barındırıyor:
-
İsrail Ordusunun Çekilmesi: İsrail güçlerinin “Kırmızı Hat” olarak belirlenen sınıra çekilmesi ve kontrol ettiği alanın Gazze yüzölçümünün %20’si ile sınırlandırılması.
-
Kalıcı İlhak Yasağı: İsrail’in Gazze Şeridi’ni tamamen işgal etmesinin veya ilhak etmesinin resmi olarak engellenmesi.
-
Yönetim Yapısı: Uluslararası şahsiyetlerden oluşacak bir Yürütme Konseyi ile Filistinli bir tıknoakrat hükümetin kurulması.
-
Yeniden İmar ve İhale: Bölgenin altyapısının ve yaşam alanlarının geniş çaplı imar sürecinin başlatılması.
Silah kontrolü ve memur haklarında mutabakat
Hamas liderliğinden edinilen bilgilere göre hareket, yönetim ve silahların muhafazası konusundaki çekinceleri gideren esnek adımlar attı. Silahların toplanması ve depolanması sürecinin, tamamen Gazze Şeridi sınırları içerisinde kalması kaydıyla, “Filistin içi bir mekanizma” olarak Ulusal Yönetim Komitesi gözetiminde yürütülmesi benimsendi.
Ayrıca Gazze’deki mevcut kamu görevlilerinin hakları, maaş ödemeleri ve önceki hükümetin mali yükümlülüklerinin üstlenilmesini içeren maddeler üzerinde tam uzlaşı sağlandığı kaydedildi. الوسطاء (arabulucular) tarafından İsrail’in de bu şartlara onay vermesinin sağlanabileceği yönünde güçlü sinyaller alındığı aktarıldı.
Ulusal Yönetim Komitesi’nin gidişatı ve polis gücü
Pazarlıklar olumlu seyretse de Gazze’de günlük hizmetleri yürütmek üzere kurulan tıknoakratik “Ulusal Yönetim Komitesi” tarafında belirsizlik sürüyor. Komite yetkilileri, Dünya Barış Konseyi’nin bölgeye giriş takvimi konusunda ağırdan aldığını ve taleplerinin ertelendiğini ifade ediyor.
Süreç kapsamında, komiteye bağlı yeni polis teşkilatının çekirdeğini oluşturmak üzere Gazze’den seçilen 5 bin kişinin Mısır’da eğitime alınması planlanıyor. Öte yandan İsrail yönetiminin, Dünya Barış Konseyi ile Uluslararası İstikrar Gücü’nün Gazze Şeridi’ne girişine onay verdiği ifade ediliyor.
