Gazze’de yeni açılan işletmeler neden kısa sürede kapanıyor?

Gazze'de büyük umutlarla açılan restoran ve küçük işletmeler, artan enerji maliyetleri ve alım gücü düşüklüğü nedeniyle kepenk kapatıyor.

Gazze'de yeni açılan işletmeler neden kısa sürede kapanıyor?

Gazze Şeridi’nde kırılgan ve istikrarsız piyasa koşullarına rağmen ekonominin yeniden canlanacağı umuduyla yeni işletmeler açan girişimciler, ağır maliyetler ve tedarik krizleri karşısında tutunmakta zorlanıyor. Büyük yatırımlarla hayata geçirilen restoranlardan küçük atölyelere kadar pek çok işletme, açılışlarının üzerinden henüz birkaç ay geçmeden faaliyetlerini durdurmak zorunda kalıyor.

Enerji maliyetleri yatırımları eritiyor

Gazze kent merkezinde üç ortak tarafından yaklaşık 450 bin dolar yatırımla kurulan “Azzuz” restoranı, açılışından yalnızca 7 ay sonra kapılarını kapatmak zorunda kaldı. Kurucu ortaklardan Muhammed er-Rantisi, inşaat sürecinde yapı taşının 4 şekelden 15 şekele, alçıpanın ise 300 şekelden 1500 şekele çıkması nedeniyle maliyetlerin fizibilite çalışmalarını 100 bin dolar aştığını belirtti.

Şubat 2026’da ateşkesin piyasaları rahatlatacağı beklentisiyle açılan işletme, tam tersi bir tabloyla karşılaştı. Gaz ve elektrik giderlerinin yaklaşık 20 kat arttığını vurgulayan Rantisi, halkın alım gücünün düştüğü bir ortamda bu artışı menü fiyatlarına yansıtmalarının imkansız olduğunu ifade etti. Güneş enerjisi sistemi kurma planları da sistem maliyetinin 3 ayda 20 bin dolardan 200 bin dolara fırlaması üzerine rafa kalktı. Aylık zararlarının 30 bin dolara ulaşmasıyla faaliyetlerini durdurmak zorunda kalan işletmede çalışan 22 kişi işsiz kaldı.

Orta ve küçük ölçekli işletmeler de ayakta kalamıyor

Sınırlı giderlerle ayakta kalabileceklerini düşünen orta ve küçük ölçekli işletmeler de aynı darboğazla karşı karşıya. Gazze’nin batısında 36 metrekarelik bir dükkan kiralayan Semer en-Nebahin, artan enerji ve yakıt giderleri nedeniyle 8 ayın sonunda işletmesini kapatma kararı aldı.

Nebahin’in karşılaştığı maliyet tablosu piyasadaki çıkmazı özetliyor:

  • Jeneratör elektriği: Sokak jeneratörlerinden alınan elektriğin kilovat fiyatı haftalık zamlarla 22 şekelden 35 şekele yükseldi ve aylık elektrik faturası 1.200 doları aştı.
  • Karaborsa tüp gaz: Piyasadaki kıtlık nedeniyle karaborsadan temin edilen gazın kilogram fiyatı zaman zaman 150 şekele kadar çıktı.
  • Sürdürülemez giderler: Hammadde hariç aylık işletme giderleri 4 bin doları aşan işletme, müşteriye zam yansıtmamak adına birikimlerini tüketince kepenk indirdi.

Benzer bir durum savaşta çalıştıkları dikim atölyesi yıkılan Muhammed ve Hamis Ahmed kardeşlerin başına da geldi. Borçlanarak aldıkları dikiş makinesiyle tadilat dükkanı açan kardeşler, elde ettikleri gelirin makineyi çalıştıran elektrik maliyetini bile karşılamaması üzerine dükkanı kapatmak zorunda kaldı.

Geçici kapanış formülü

Bazı işletmeciler ise tamamen kapanmak yerine piyasa koşullarına göre “geçici duraklama” yöntemine başvuruyor. “Verif” restoranının kurucusu Şef Verif Kasım, sınır kapılarının kapandığı, et girişinin durduğu veya fiyatların aşırı yükseldiği günlerde restoranı geçici olarak kapattığını, tedarik koşulları düzeldiğinde yeniden açtığını belirtiyor. Kasım, bu yöntemin kâr getirmese de işletmenin ismini piyasada tuttuğunu ve müşterilerin güvenini koruduğunu ifade ediyor.

Rakamlarla turizm ve hizmet sektöründeki yıkım

Filistin Restoranlar ve Turizm Hizmetleri Kurumu ile Ticaret Odası verileri, Gazze’deki ticari hayatın toparlanmaktan henüz çok uzak olduğunu gösteriyor:

  • İsrail saldırılarında 3 bin 450 restoran ve kafe yıkılarak turizm sektöründeki toplam yıkımın yüzde 69,1’ini oluşturdu ve bu alanda 10 bin 887 kişi işini kaybetti.
  • Savaş öncesinde hizmet veren yaklaşık 4 bin yeme-içme işletmesinden yalnızca 450’si yeniden faaliyete geçebildi.

Ticaret Odası Medya ve Halkla İlişkiler Müdürü Halil Atallah, hanehalkının gelir kaynaklarını kaybetmesi nedeniyle harcamalarını yalnızca en temel ihtiyaçlarla sınırlandırdığını vurguladı. Atallah’a göre gerçek bir ekonomik iyileşme, sadece dükkanların yeniden açılmasıyla değil; sınır kapılarından mal girişinin önündeki engellerin kaldırılması, üretim araçlarının temini ve vatandaşların alım gücünü artıracak istihdam alanlarının yaratılmasıyla mümkün olabilecek.

Gazze’de yeni açılan işletmeler neden kısa sürede kapanıyor?
Haber Bülteni
Bültenimize Katılın

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

Spam göndermiyoruz. İstediğiniz zaman abonelikten çıkabilirsiniz.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

KAI ile Sohbet Et

Yapay zeka asistanı
Sohbet sistemi şu anda aktif değil. Lütfen daha sonra tekrar deneyin.