ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyon güçlerinin Irak’taki askeri misyonunu resmen tamamlaması, bölgedeki dengeleri yeniden şekillendiriyor. ABD Başkanı Donald Trump, birliklerin ve askeri teçhizatın Erbil Hava Üssü’nden çekilme sürecinin tamamlandığını duyururken, operasyonun Ağustos 2021’deki Afganistan tahliyesinin aksine son derece düzenli yürütüldüğünü ifade etti.
Gelişmeyi “Amerika için büyük bir gün” sözleriyle değerlendiren Trump, yıllar önce başlayan ve son derece yüksek maliyetler doğuran bir askeri varlığın sona erdiğini belirtti. Trump, geçici bir varlığın kalıcı hale gelmesine izin vermediklerini kaydederek Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi’nin istikrar çabalarından övgüyle söz etti. Uluslararası koalisyon, DEAŞ tehdidine karşı Irak hükümetinin resmi çağrısıyla Ağustos 2014’te Erbil’de konuşlanmıştı.
Bağdat’ta teyakkuz: Güvenlik mekanizması toplanıyor
Koalisyon güçlerinin ayrılmasının ardından Irak Başbakanı ve Silahlı Kuvvetler Başkomutanı Ali ez-Zeydi, güvenlik birimlerine sürekli teyakkuz halinde olunması talimatı verdi. Ulusal Güvenlik Bakanlar Kurulu’nu olağanüstü toplantıya çağıran Zeydi; istihbarat faaliyetlerinin güçlendirilmesi, önleyici tedbirlerin artırılması ve aşırılık yanlısı söylemlerle kararlılıkla mücadele edilmesi gerektiğini bildirdi.
Irak hükümeti, yabancı askeri unsurların sahadan ayrılmasıyla birlikte iç güvenlik mimarisini yerel kapasiteyle tahkim etmeyi ve devlet otoritesini sınır hatları dahil tüm bölgelerde eksiksiz biçimde tesis etmeyi amaçlıyor.
Gruplar şart koştu: Silahlar teslim edilecek mi?
Çekilme adımı tamamlanırken sahadaki en kritik başlıklardan biri olan silahların devlet tekeline alınması sürecinde gerilim tırmanıyor. “Irak İslami Direnişi” adlı çatı yapı, silah düzenlemesine dair müzakereleri Amerikan ve NATO birliklerinin Irak topraklarından tamamen çekilmesine ve ülke egemenliğinin tam olarak sağlanmasına bağladı.
Grup, hükümet kaynaklarının silahların toplanması için belirlediği takvimlere bağlı kalmayacaklarını duyururken, silahlarını yalnızca Irak halkını korumak için muhafaza edeceklerini savundu. Buna karşın Koordinasyon Çerçevesi üzerinden hükümet yetkilileriyle yaklaşık 40 gündür temasların sürdüğü ifade edildi.
Ketaib Hizbullah’tan operasyonları durdurma talimatı
Gelişmeler üzerine Ketaib Hizbullah Genel Sekreteri, hükümetin hava savunma sistemleri tam kapasiteye ulaşana kadar düşman hava unsurlarına yönelik misillemeler hariç, askeri ve lojistik tüm operasyonların durdurulması talimatını verdi. Yapılan açıklamada direniş unsurları ile resmi güvenlik güçleri arasındaki birlikteliğin bir tehlike oluşturmadığı öne sürüldü.
Resmi takvim uyarınca 30 Eylül itibarıyla tamamlanan çekilme sürecinin ardından, Haşdi Şabi bünyesinde yer alan veya bağımsız hareket eden silahlı yapıların mevcudiyeti, Bağdat yönetiminin önündeki en çetin iç güvenlik ve istikrar sınavı olmaya devam ediyor.
