Temmuz 2006’daki 33 günlük savaştan bu yana geçen 20 yıl, Lübnan için güvenlik istikrarsızlığı ve ekonomik çöküşle geçen trajik bir dönem oldu. 2 Mart 2026’da başlayan mevcut İsrail saldırıları, 20 yıl önceki çatışmalardan hem stratejik hedefleri hem de bıraktığı yıkıcı izler bakımından kökten farklılaşıyor.
Askeri stratejiler: “Dahiye Doktrini”nden “Enkaz Doktrini”ne
-
2006 (Dahiye Doktrini): İsrail, Hizbullah’ın merkezi olan Beyrut’un güneyindeki Dahiye’yi hedef alan, sivil altyapıyı imha ederek direnişi halktan koparmayı amaçlayan “Dahiye Doktrini”ni uyguladı.
-
2026 (Enkaz Doktrini): Günümüzde ise bu strateji “Enkaz Doktrini”ne evrildi. İsrail ordusu, Lübnan’ın güneyindeki köyleri tamamen tahliye ettirip yerle bir ederek, Gazze’deki Han Yunus modelini Lübnan’a taşıdı. İsrail’in amacı, kuzeydeki yerleşimlerini korumak için 10 kilometre derinliğinde bir “Sarı Hat” (tampon bölge) oluşturmak.
Değişen hedefler: Sınırlı çatışmadan tam tasfiyeye
2006 yılında İsrail’in hedefleri arasında caydırıcılığı artırmak ve esir alınan iki askerin geri getirilmesi gibi daha “kısıtlı” hedefler bulunuyordu. Ancak mevcut savaşta İsrail’in hedefi; Hizbullah’ın askeri kapasitesini tamamen ortadan kaldırmak, silahlarını tasfiye etmek ve Lübnan topraklarında kalıcı bir askeri denetim kurmak. Savunma Bakanı Yisrael Katz’ın ifadeleri, bu hedefin artık sadece İsrail-Hizbullah hattıyla sınırlı olmadığını, Lübnan’ın egemenliğini doğrudan hedef alan bir aşamaya geçtiğini gösteriyor.
Hizbullah’ın evrimi ve sahadaki fark
2006’da daha çok klasik gerilla taktikleri ve kısa menzilli füzelerle savaşan Hizbullah, aradan geçen 20 yılda kapasitesini devasa oranda artırdı:
-
Sayısal Güç: 2006’da birkaç bin olan savaşçı sayısı, bugün 12-14 bin seviyelerine ulaşmış durumda.
-
Teknoloji: İHA filosu ve gelişmiş füze sistemleri, İsrail’in istihbarat zaferlerine (çağrı cihazı patlamaları gibi) rağmen dengeyi değiştiren bir unsur haline geldi.
Ekonomik uçurum: İstikrardan iflasa
İki savaş arasındaki en büyük fark ekonomik verilerde görülüyor:
| Gösterge | 2006 Savaşı | 2026 Mevcut Savaş |
| Can Kaybı | ~1.200 kişi | 4.322 kişi (Sürüyor) |
| Doğrudan Zarar | 2,8 Milyar $vert{} 20 Milyar$ (Tahmini) | |
| Ekonomik Durum | Sağlıklı bankacılık, istikrarlı para | %90 değer kaybı, %80 yoksulluk |
Yeni bir güvenlik düzenine mi gidiliyor?
2006 yılında savaşın sona ermesini sağlayan BM Güvenlik Konseyi’nin 1701 sayılı kararı, bölgeyi belli bir süre “görece” stabil tutmuştu. Ancak bugünkü “Çerçeve Anlaşması”, Lübnan üzerindeki uluslararası şemsiyenin zayıfladığı ve İsrail’in, Hizbullah’ın silahsızlandırılmasını içeren yeni bir fiili durum yarattığı bir süreci temsil ediyor. Özellikle BM barış gücü (UNIFIL) görev süresinin Aralık ayında dolacak olması, Lübnan’ın gelecekteki güvenlik yapısının tamamen yeni ve belirsiz bir evreye gireceğini gösteriyor.
