Irak’ta Curf es-Sahr düğümü: Bağdat ve milisler karşı karşıya

Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi'nin petrol kaçakçılığı soruşturması sonrası Curf es-Sahr'a müdahalesi, Hizbullah Tugayları ile gerilimi tırmandırdı.

Irak'ta Curf es-Sahr düğümü: Bağdat ve milisler karşı karşıya

Irak’ın Babil vilayetinin kuzeyinde yer alan Curf es-Sahr (en-Nasr) bölgesindeki gelişmeler, Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi’yi devlet otoritesini tesis etme konusunda kritik bir güvenlik ve siyaset sınavıyla karşı karşıya bıraktı. Yıllardır silahlı grupların nüfuz alanı olarak bilinen bölgeye resmi güvenlik güçlerinin müdahale etmesi, ülkede iç çatışma endişelerini beraberinde getirdi.

ABD baskısı ve Koordine Çerçevesi içindeki bölünme

Al Jazeera Net’e konuşan ve isminin açıklanmasını istemeyen üst düzey bir kaynağın aktardığına göre, Bağdat yönetiminin Curf es-Sahr’a yönelik adımları, bölgeyi kontrol eden Hizbullah Tugayları’nın (Ketaib Hizbullah) tahliyesi amacıyla ABD ile yürütülen günlük ve doğrudan temasların bir sonucu olarak atıldı.

16 Kasım’da gerçekleştirilen Şii Koordine Çerçevesi toplantısının kulis bilgilerini paylaşan kaynak, ittifakın kriz konusunda ortak bir tutum belirleyemediğini ifade etti. Koalisyon üyelerinin bir kısmı Başbakan ez-Zeydi’nin kararlarına tam destek verirken, Haşdi Şabi bünyesindeki bazı grupların kamuoyuna yansıyan destek açıklamalarına rağmen hükümetin adımlarına karşı çıktığı belirtildi. Nitekim toplantı sonrasında yayımlanan resmi bildiride Curf es-Sahr krizine hiç değinilmemesi görüş ayrılıklarının kanıtı olarak yorumlandı.

Üç liderden arabuluculuk girişimi

İttifak içindeki gerilimin silahlı bir çatışmaya dönüşmesini engellemek amacıyla Kanun Devleti Koalisyonu lideri Nuri el-Maliki, Zafer İttifakı lideri Haydar el-İbadi ve Ulusal Hikmet Akımı lideri Ammar el-Hekim’in devreye girdiği bildirildi. Üç liderin tansiyonu düşürmek ve taraflar arasında uzlaşı kanalları açmak için yoğun çaba harcadığı kaydedildi.

Hizbullah Tugayları’ndan 8 bin kişilik sevkiyat iddiası

Aynı kaynak, hükümet güçlerinin bölgeye olası bir operasyon düzenlemesi halinde şiddetli bir çatışma yaşanabileceği uyarısında bulundu. Başbakan ez-Zeydi’nin 11 Kasım’da soruşturma komisyonu kurmasının hemen ardından Hizbullah Tugayları’nın farklı vilayetlerden yaklaşık 8 bin mensubunu Curf es-Sahr’a sevk ettiği öne sürüldü. Örgütün füzelerini sergilediği son video görüntüsünün ise Başbakan’a yönelik doğrudan bir “çatışmaya hazırız” mesajı taşıdığı değerlendiriliyor.

Siyaset araştırmacısı Akil Abbas, Al Jazeera Net’e yaptığı değerlendirmede, Başbakan ez-Zeydi ile yargı arasında ABD destekli bir uyum olduğunu ve Koordine Çerçevesi’nin dağınık görüntüsünün Başbakan’a siyasi bir manevra alanı açtığını belirtti. Siyasi analist Ramazan el-Bedran ise ez-Zeydi’nin bu hamlesinin anlık bir karar olmadığını, parti kotaları ve silahlı kanatların devlet kurumları üzerindeki hakimiyetini kırarak anayasal düzeni kurtarma zorunluluğundan kaynaklandığını vurguladı.

Kriz nasıl başladı?

Curf es-Sahr krizi, İçişleri Bakanlığı İstihbarat Teşkilatı tarafından hazırlanan ve 9 Kasım’da sızdırılan 19 sayfalık gizli bir raporla patlak verdi. Uydu görüntüleri ve tanker takip verilerine dayandırılan raporda, 2021-2026 yılları arasında bölgeden geçen boru hatlarından yasa dışı petrol çekildiği ve kaçakçılık yapıldığı iddia edildi.

Görevden almalar ve örgütün yanıtı

Sızıntının ardından Irak Meclis Başkanı Heybet el-Halbusi 11 Kasım’da parlamento bünyesinde bir soruşturma komisyonu kurarken, Babil Valisi Ali Türki bölgedeki tesislerin güvenlik güçlerine yakıt sağlamak amacıyla kullanıldığını savunarak iddiaları reddetti. Ancak Başbakan ez-Zeydi’nin 11 güvenlik ve denetim kurumundan oluşturduğu üst düzey komisyonun 13 Kasım’da askeri birlikler eşliğinde bölgede yaptığı incelemeler sonucunda petrol kaçakçılığı tespit edildiği açıklandı.

Bu gelişme üzerine 14 Kasım’da acil güvenlik toplantısı düzenleyen ez-Zeydi, aralarında Babil ve Kuzey Babil polis müdürleri ile istihbarat, ulusal güvenlik, Haşdi Şabi ve enerji polisi yetkililerinin bulunduğu 9 üst düzey ismi görevden alarak yargıya sevk etti. “Zaho’dan Basra’ya kadar Irak’ın hiçbir karış toprağında kaçakçılığa izin vermeyeceğiz” diyen Başbakan’a yanıt veren Hizbullah Tugayları ise 15 Kasım’da yaptığı açıklamada raporu “uydurma” olarak nitelendirdi ve söz konusu tesislerin askeri araçların yakıt kalitesini artırmak için kullanıldığını öne sürdü.

Irak’ta Curf es-Sahr düğümü: Bağdat ve milisler karşı karşıya
Haber Bülteni
Bültenimize Katılın

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

Spam göndermiyoruz. İstediğiniz zaman abonelikten çıkabilirsiniz.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

KAI ile Sohbet Et

Yapay zeka asistanı
Sohbet sistemi şu anda aktif değil. Lütfen daha sonra tekrar deneyin.