Libya’da son günlerde hem ülkenin doğusunda hem de batısında yaşanan eş zamanlı güvenlik krizleri, uzun süredir kırılgan bir dengede duran istikrar ortamını ve kurumları birleştirme çabalarını yeniden tehdit etmeye başladı. Doğu Libya’daki askeri istihbarat liderine düzenlenen suikast ile batıdaki stratejik petrol tesislerine yönelik drone saldırıları, ülkede yeni bir kriz döneminin başlayabileceği yönündeki endişeleri artırdı.
Ülkenin kuzeydoğusundaki Benğazi kentinde, Askeri İstihbarat Müdürü Tümgeneral Fevzi el-Mansuri düzenlenen suikast sonucu yaşamını yitirdi. Yerel kaynaklardan edinilen bilgilere göre saldırı, El-Havari bölgesinde Seyyide Ayşe Camii yakınlarında gerçekleşti. Mansuri’nin aracına yerleştirilen el yapımı patlayıcının infilak etmesi sonucu araç alevler içinde kalırken, kente hızla güvenlik ekipleri sevk edildi.
Doğudaki yetkililer olayı kentteki huzur ortamını bozmaya yönelik bir “sabotaj girişimi” olarak nitelendirirken, faillerin yakalanması için geniş çaplı bir soruşturma başlatıldı. Uzmanlar, Benğazi’de uzun süren sessizliğin ardından gelen bu üst düzey suikastın siyasi diyalog iklimine ağır bir darbe vurduğunu değerlendiriyor.
Doğudaki suikastla aynı saatlerde, ülkenin batısındaki Zaviye kentinde yer alan kritik petrol tesisleri meçhul insansız hava araçları (İHA) tarafından hedef alındı. Brega Petrol Pazarlama Şirketi’ne ait 4.5 milyon litre benzin kapasiteli bir depo doğrudan vurularak tamamen kullanılamaz hale geldi. Saldırıdan kısa bir süre sonra başka bir İHA, Zaviye Petrol Rafinerisi yakınlarındaki madeni yağ paketleme tesisini hedef aldı.
Saldırıların ardından Ulusal Petrol Kurumu (NOC), Zaviye Kompleksi’ndeki operasyonları durdurabileceğini ve “mücbir sebep” ilan edebileceğini duyurdu. Enerji altyapısına yönelik bu hamleler, ulusal ekonomiyi ve yakıt tedarik zincirini doğrudan tehdit ediyor.
Batı bölgesindeki gerilim yalnızca İHA saldırılarıyla sınırlı kalmadı. Zaviye ve komşu Sorman kentlerinde, kağıt üzerinde Tripolis merkezli Ulusal Birlik Hükümeti’ne bağlı olan iki farklı silahlı grup arasında çatışmalar çıktı.
Güvenlik Tehditleriyle Mücadele Cihazı ile 103. Piyade Taburu unsurları arasında yaşanan şiddetli çatışmalarda 4 kişi hayatını kaybetti, 10’dan fazla kişi yaralandı. Çatışmalar sırasında Sorman Hapishanesi’nden çok sayıda mahkumun kaçtığı bildirildi. Aynı hükümete bağlı birimlerin birbirleriyle çatışması, batıdaki otorite boşluğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
BM Libya Destek Misyonu’nun (UNSMIL) doğudaki ve batıdaki idareleri tek bir çatı altında toplama ve genel seçimlere gitme çabaları sürerken gelen bu tırmanış, taraflar arasındaki güveni sarsıyor.
Trablus merkezli Ulusal Birlik Hükümeti ile Benğazi merkezli Temsilciler Meclisi hükümeti arasındaki bölünmüşlük derinleşirken; enerji tesislerinin hedef alınması ve suikastların geri dönmesi, Libya’nın yeniden tırmanan bir çatışma sarmalına girme riskini artırıyor.
