Suriye’de akaryakıt zamlarının ardından patlak veren sokak protestolarının sıcaklığı sürerken, Suriye Petrol Şirketi (SPC) merkezli devasa yolsuzluk iddiaları ve şirket tepe yöneticisinin açıklamaları ülkede büyük bir krize dönüştü. Sosyal medyada kuruma yönelik 110 milyon dolarlık zimmet iddialarının yayılması üzerine hem şirketten hem de Merkezi Denetim ve Teftiş Kurulundan peş peşe açıklamalar geldi.
Şirket yönetimi, dolaşıma sokulan 110 milyon dolarlık rakamın doğrudan bir zimmete para geçirme vakasını yansıtmadığını; söz konusu meblağın henüz soruşturma ve inceleme aşamasındaki bazı sözleşme dosyalarına ilişkin ön tahmini zarar hesaplaması olduğunu savundu.
“Zimmet değil ihtiyati tedbir kararı”
Kamuoyunda oluşan infial üzerine Suriye resmi haber ajansı SANA’ya konuşan Merkezi Denetim ve Teftiş Kurulu Başkanı Amir el-Ali, sürecin kurumsal boyutta hassasiyetle takip edildiğini bildirdi.
El-Ali, kamuoyuna yansıyan rakamın doğrudan cebe indirilen bir para olmadığını belirterek şu detayları paylaştı:
- Bahse konu miktar, haklarında inceleme yürütülen yüklenici şirketlerin mal varlıklarına konulan yaklaşık 104 milyon dolarlık ihtiyati tedbiri kapsıyor.
- Uygulanan haciz ve bloke işlemleri, devletin haklarını nihai adli karara kadar koruma amacı taşıyor.
- Suriye Petrol Şirketi denetçilere tüm belge ve verileri sağlarken, soruşturma tamamlandığında dosya doğrudan adli makamlara sevk edilecek.
Şirket cephesi ise tartışmalı sözleşmelerin bir bölümünün Fırat Nehri’ni kirleten atık suların arıtılması ve doğu bölgesindeki petrol sahalarının geri alınması sürecindeki olağanüstü kriz şartlarında, yürürlükteki mevzuata uygun şekilde imzalandığını öne sürdü.
Genel müdürün “sürü” benzetmesi halkı ayağa kaldırdı
Yolsuzluk tartışmaları dinmeden, Suriye Petrol Şirketi Genel Müdürü Yusuf Kablavi’nin sosyal medyada yayılan video kaydı krizin boyutunu daha da tırmandırdı. Şirketteki ihale usulsüzlüklerini ve basındaki tepkileri değerlendiren Kablavi’nin, Suriye halkını kastederek “azınlık hariç herkesin Facebook haberlerinin peşinden bir sürü gibi sürüklendiğini” söylemesi sert tepkilere neden oldu.
Vatandaşlar ve sivil aktivistler, devrim sonrası yeni Suriye’de bürokratların halka hesap vermekle yükümlü olduğunu hatırlatarak kibirli ve vesayetçi dilin kabul edilemeyeceğini belirtti. Tepkilerin çığ gibi büyümesi üzerine yeni bir video yayımlayan Kablavi, “sürü” ifadesinin kasıtsız bir dil sürçmesi olduğunu savunarak tüm Suriyelilerden özür diledi.
Deyrizor’daki petrol vurgunu yargıya taşındı
Öte yandan, Teftiş Kurulunun Deyrizor vilayetindeki petrol sahalarında 22 müfettişle yürüttüğü üç aylık inceleme sonucunda aralarında müdürlerin de bulunduğu 9 yetkilinin görevden el çektirildiği ve yargıya sevk edildiği bildirildi.
Söz konusu ön raporda; ham petrol üretimi, sevkiyatı, bakımı ve sözleşme usulsüzlükleri nedeniyle kamunun ilk belirlemelere göre en az 8 milyon dolar doğrudan zarara uğratıldığı, fiyat farklarından kaynaklanan usulsüzlük miktarının ise 20 milyon doları aştığı kaydedildi.
