Birleşmiş Milletler Filistinli Mültecilere Yardım Ajansı’nın (UNRWA), Gazze’de görevli 70 personelinin işine son vermesi geniş çaplı eleştirilere yol açtı. İnsan hakları savunucuları ve mülteci hakları üzerine çalışan uzmanlar, ajansın iç soruşturma süreçlerini tamamlamadan ve çalışanlara kendilerini savunma hakkı tanımadan bu kararı almasını “keyfi ve adaletsiz” olarak nitelendiriyor.
“İşgalin taleplerine karşı bir ‘diyet’ mi?”
Filistinli Mülteci Haklarını Savunma Komitesi (Heyet 30) Başkanı Ali Huveydi, bu kararın sadece hukuki değil, derin siyasi boyutları olduğunu belirtti. Huveydi, ajansın mevcut vekâleten yönetimi altında alınan bu kararın, “işgalci İsrail’in taleplerine boyun eğme” niteliği taşıdığına dikkat çekti.
Huveydi’nin konuya ilişkin temel eleştirileri şu şekilde özetleniyor:
- Hukuki İhlal: Masumiyet karinesinin yok sayılması ve çalışanların savunma hakkının elinden alınması.
- Yetki Tartışması: 1 Temmuz’da yeni genel komiserin göreve başlayacak olması nedeniyle, mevcut vekâleten yönetimin bu çapta radikal kararlar alma meşruiyetinin sorgulanması.
- Stratejik Zafiyet: Kararın, İsrail yanlısı lobileri memnun ederek, yeni dönemde görev alacak yöneticilere bir “sadakat mesajı” niteliği taşıyabileceği endişesi.
UNRWA üzerindeki baskılar ve geleceği
Gazze’deki savaş süreciyle birlikte UNRWA üzerindeki siyasi ve mali baskılar sistematik bir hal aldı. Özellikle bazı bağışçı ülkelerin, İsrail’in “bazı çalışanların örgütsel bağları olduğu” yönündeki iddiaları sonrası yardımları askıya alması, ajansı mali ve operasyonel bir açmaza soktu.
Huveydi, bu işten çıkarmaların ajansın itibarını zedelediğini ve mültecilerin kuruma duyduğu güveni derinden sarstığını ifade etti. 70 çalışanın kaybının, özellikle eğitim sektöründe büyük bir boşluk yaratacağı ve halihazırda Gazze’de durdurulan işe alım süreçleri nedeniyle bu boşluğun doldurulamayacağı belirtiliyor.
“UNRWA’nın varlığı mültecilerin siyasi güvencesidir”
Uzmanlar, UNRWA’nın sadece bir yardım kuruluşu değil, Filistinli mültecilerin “geri dönüş hakkının” uluslararası düzeydeki en önemli siyasi kanıtı olduğunu vurguluyor. Bu nedenle ajansa yönelik her türlü daraltıcı politikanın, aslında Filistinli mültecilerin varlık gerekçesini yok etmeyi hedeflediği uyarısında bulunuluyor.
Sonuç olarak, bu durumun sadece 70 çalışanı değil, onların ailelerini de kapsayan yaklaşık 300 kişilik bir grubu doğrudan mağdur ettiği ve Gazze’deki huzursuzluğu tırmandırdığı kaydediliyor. Filistinli gruplar, kararın geri alınması ve şeffaf bir soruşturma süreci yürütülmesi için diplomatik ve hukuki yollara başvurulması çağrısında bulunuyor.
