Yemen Temsilciler Meclisi, ilk kez 2019 yılında gündeme gelen ancak barış müzakerelerine alan açmak amacıyla ertelenen yasa tasarısını 7 yıl aranın ardından oy birliğiyle kabul ederek Husileri (Ensarullah Hareketi) “terör örgütü” ilan etti. Sahadaki çatışmaların yeniden şiddetlendiği bir dönemde alınan bu karar, Yemen’deki siyasi, ekonomik ve askeri dengeleri kökten değiştirecek yeni bir sürecin kapısını araladı.
55 maddelik yasa neleri kapsıyor?
Çevrim içi düzenlenen oturumların ardından onaylanarak Cumhurbaşkanlığı Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi’nin imzasına sunulan yasa, 9 bölüm ve 55 maddeden oluşuyor. Yemen resmi haber ajansı SANA’nın aktardığına göre düzenleme şu kritik hükümleri içeriyor:
- Kapsamlı suçlama: Husilerin siyasi, askeri ve sivil tüm yapılanmaları, bireyleri ve bağlı kuruluşları “terör örgütü” olarak tanımlanıyor.
- İdama varan cezalar: Devlet kurumlarını gasbetmek, şehirleri kuşatıp halkı aç bırakmak, sivillere ve uluslararası deniz ulaşımına saldırmak, mayın döşemek ve savaşçı devşirmek gibi suçlar ağır yaptırımlara bağlanırken bazı suçlar için idam cezası öngörülüyor.
- Mal varlıklarının dondurulması: Örgüte ve bağlantılı yapılara ait tüm fon, taşınır ve taşınmaz mal varlıklarının tespit edilerek dondurulması ve müsadere edilmesi yasal zorunluluk haline getiriliyor. Yasa ayrıca yürürlüğe girmeden önce işlenen suçların da cezalandırılmasını hükme bağlıyor.
Sahadaki askeri tırmanış ve zamanlamanın anlamı
Yasanın tam da bu dönemde kabul edilmesi, yıllar süren görece sükunetin ardından cephe hatlarında yeniden patlak veren şiddetli çatışmalarla doğrudan bağlantılı görülüyor. Haziran ayı sonunda “ablukayı kırma” gerekçesiyle hükümet güçlerine ve Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarını yeniden başlatan Husiler, eylül ayı başında Batı Sahili’ne düzenledikleri kara harekatıyla Muha kenti ve stratejik Bab el-Mendeb Boğazı çevresinde kontrol sağlamıştı.
Buna karşılık hükümet güçleri ekim ayı başında başkent Sana başta olmak üzere Husi kontrolündeki bölgeleri geri almak için “Yemen Şafağı” operasyonunu başlatmıştı. Zübab Havalimanı ve Bab el-Mendeb hattından çekilen hükümet birliklerinin geçici başkent Aden’i korumak üzere Lahic vilayetindeki savunma hatlarını tahkim ettiği bir sırada meclisten çıkan bu karar, siyasi çözüm umutlarının tükendiğinin resmi ilanı olarak değerlendiriliyor.
Siyasi, mali ve insani yansımalar
El-Muha Stratejik Araştırmalar Merkezi Kıdemli Araştırmacısı Dr. İsmail es-Süheyli, kararın meşru hükümetin Husilere yönelik yaklaşımında köklü bir kırılma yarattığını belirtiyor. Es-Süheyli’ye göre yasa, gelecekteki olası müzakereleri “iktidar paylaşımı” zemininden çıkarıp doğrudan “devlet kurumlarının iadesi, silahsızlanma ve BM Güvenlik Konseyi’nin 2216 sayılı kararının uygulanması” şartına bağlıyor.
Bankacılık sistemi ve insani yardımlar üzerindeki riskler
Mali açıdan uluslararası alanda tanınan hükümeti Husi finans ağlarını çökertmekle yükümlü kılan yasa, iki bölge arasında faaliyet gösteren bankalar ve tüccarlar üzerindeki baskıyı artırarak ülkedeki finansal bölünmeyi derinleştirme riski taşıyor. Uzmanlar, uluslararası bağışçıların ve yardım kuruluşlarının Husi bölgelerinde faaliyet gösterme konusunda tereddüt yaşayabileceğine dikkat çekerek, hükümetin sivillere yönelik insani yardım akışını güvence altına alacak mekanizmalar kurması gerektiğini vurguluyor.
SAM Haklar ve Özgürlükler Örgütü Başkanı Tevfik el-Humeydi ise geç kalınmış ancak zorunlu bir adım olarak nitelendirdiği bu yasanın, terörle mücadele kapsamında uluslararası iş birliği için resmi bir zemin oluşturduğunu ifade etti. Buna karşılık Husilerin, kendi kontrollerindeki Sana’da bulunan parlamento kanadı üzerinden karşı kararlar alabileceği ve Suudi Arabistan ile hükümet bölgelerine yönelik askeri saldırılarını daha da tırmandırabileceği öngörülüyor.


















