ABD merkezli hava yolu şirketi United Airlines’ın, İsrail’e yönelik askeri teçhizat ve yedek parça taşımacılığını tarifeli sivil yolcu uçaklarıyla gerçekleştirdiği ortaya çıktı. Açık kaynaklı kargo verilerine dayandırılan ve The Intercept tarafından aktarılan araştırma, askeri malzemelerin doğrudan yolcu uçaklarının kargo bölümlerinde taşındığını belgeledi.
Söz konusu lojistik trafiği; Movement Research Unit, Filistin Gençlik Hareketi, Palestine No Harbi ve Amerika Demokratik Sosyalistleri (DSA) dahil dört hak ve araştırma örgütünün ortak çalışmasıyla gün yüzüne çıkarıldı. İnceleme, Gazze, Lübnan ve bölgedeki askeri gerilimin tırmandığı dönemde sivil havacılık altyapısının örtülü bir ikmal hattı olarak kullanıldığını ortaya koyuyor.
Binlerce parça yolcu uçaklarıyla sevk edildi
Yayımlanan rapora göre, 24 Temmuz 2025 ile 27 Şubat 2026 tarihleri arasında İsrailli savunma sanayisi şirketlerine yönelik toplam 2 bin 761 askeri sevkiyat kayda geçti. Bu operasyonların tamamının şirkete ait 160 sivil yolcu seferiyle yapıldığı ve yedi aylık periyotta yaklaşık 3 bin askeri yükün taşındığı saptandı.
Detaylı analize tabi tutulan 546 kargoluk örneklemde yer alan kritik bileşenler şu şekilde sıralandı:
- Lockheed Martin üretimi F-35 savaş uçaklarına ait 131 sevkiyat,
- Farklı savaş uçakları ve askeri helikopterler için 67 yedek parça sevkiyatı,
- Tank yedek parçaları, topçu nişangah ve hedefleme ekranlarını içeren 28 kargo,
- Kaska monteli ekranlar, taktik telsiz ve hassas haberleşme cihazlarından oluşan 100’ün üzerinde sevkiyat.
En büyük alıcı Elbit Systems oldu
İsrail içindeki varış noktalarına bakıldığında, kargoların en büyük alıcısının 2 bin 70 sevkiyatla ülkenin en büyük savunma sanayisi üreticisi Elbit Systems olduğu görüldü. Bunun yanı sıra 78 sevkiyat doğrudan Lockheed Martin’in İsrail’deki ana merkezine, yüzlerce parti malzeme ise İsrail Savunma Bakanlığı ve F-35I filosunun operasyon üssü dahil çeşitli askeri hava meydanlarına teslim edildi.
Newark-Tel Aviv hattında yoğun trafik
Lojistik ağın uluslararası ayağında, New Jersey’deki Newark Liberty Uluslararası Havalimanı kilit transfer merkezi olarak öne çıktı. Toplam 2 bin 565 sevkiyat Newark’tan Tel Aviv’e kalkan 84 ve 90 sefer sayılı sivil yolcu uçaklarıyla taşındı. Kalan kargoların bir bölümü ise Şikago ve Washington kalkışlı seferlerle sevk edildi.
Sevkiyatın ABD içi toplama aşamasında Dallas-Fort Worth, Houston, Atlanta, San Francisco ve Los Angeles havalimanları kullanıldı. Bu hatta Dallas-Fort Worth’tan Houston’a 128, Houston’dan Newark’a ise 90 parti malzeme aktarıldı. Uçuşların yeniden başlamasıyla Newark’tan kalkan 90 sefer sayılı uçakta dahi Elbit Systems’a ait elektro-optik ve kara sistemleri parçaları taşıyan 5 ayrı kargo tespit edildi; bu malzemelerden birinin ABD Yabancı Askeri Satışlar (FMS) programı kapsamında etiketlendiği kayıtlara geçti.
Raporda uçuşlarda açıkça patlayıcı veya tehlikeli madde taşındığına dair bir bulguya rastlanmadığı, ancak modern harp araçlarının kritik bileşenlerinin sivil yolcu taşımacılığına entegre edilmesinin ciddi yasal ve etik sorumluluklar doğurduğu vurgulandı. The Intercept’in konuya ilişkin yönelttiği sorular ise United Airlines, Elbit Systems, Lockheed Martin ve İsrail Savunma Bakanlığı tarafından yanıtsız bırakıldı.
