1973 Ekim Savaşı (Yom Kippur) öncesinde dönemin İsrail Savunma Bakanı Moşe Dayan, Süveyş Kanalı’nın doğusundaki Bar Lev Hattı’nı yarabilmek için “Amerikan ve Sovyet istihkam birliklerinin güçlerini birleştirmesi gerektiğini” iddia ediyordu. Ancak 6 Ekim günü Mısır ordusu, tazyikli su pompalarıyla kum setlerinde gedikler açarak tarihin en sağlam kabul edilen savunma hatlarından birini dağıttı.
Al Jazeera tarafından yayımlanan kapsamlı bir belgesel analiz, Bar Lev’in çöküşünün yalnızca devasa bir kum tepeciğinin aşılmasıyla açıklanamayacağını; İsrail’in “aşılmaz kale” doktrininin stratejik olarak nasıl felç edildiğini gözler önüne seriyor.
Bar Lev tek bir kum duvarı değildi
1967 savaşı sonrası inşa edilen hat, sanılanın aksine sadece 25 metreye varan dik bir kum setinden ibaret değildi. İsrail ordusu; kanal boyunca sıralanan ileri karakollar, sığınaklar, tank mevzileri, derinlemesine lojistik yolları ve Sina’nın iç kesimlerinden süratle cepheye intikal edecek zırhlı ihtiyat birliklerinden oluşan entegre bir savunma mimarisi kurmuştu.
Bu tahkimatın temel felsefesi, kanal geçişini yavaşlatarak İsrail zırhlı tugaylarına toparlanıp karşı taarruz başlatması için gereken süreyi kazandırmaktı. Ancak Mısır Genelkurmayı, savaşı doğrudan bu savunma mantığını işlemez kılacak şekilde kurguladı.
Su pompalarından önce piyade ve ateş baskısı
Tarihi anlatılarda sıklıkla öne çıkan su pompaları operasyonun yalnızca bir ayağını oluşturuyordu. Gerçek çöküş, eş zamanlı ve birbirini besleyen taktik hamlelerle geldi:
- Büyük topçu barajı: İlk dakikalarda başlatılan yoğun bombardıman, İsrail karakollarının dış dünya ve arka hatlarla olan irtibatını tamamen kopardı.
- Piyadenin botlarla intikali: İstihkamcılar su pompalarıyla seti yararken, botlarla karşı kıyıya geçen Mısır piyadeleri köprübaşlarını tuttu ve tank mevzilerini işgal etti.
- Güdümlü tanksavar kalkanı: Zırhlı araçları beklemeden karşıya geçen hafif piyadelerin taşıdığı tanksavar silahları, İsrail ihtiyat zırhlılarının ileri hatlara müdahale etmesini engelledi.
İhtiyatlar gecikti, kaleler tecrit edilmiş mezara dönüştü
İsrail ordusunun senaryosunda derinlikteki zırhlı rezervler hızla kanala ulaşacak ve henüz tahkimat yapamayan çıkarma birliklerini püskürtecekti. Ancak Mısır piyadesinin yollara kurduğu pusular ve tank avcıları bu intikali engelledi.
Dışarıdan zırhlı destek alamayan, ikmal yolları kesilen ve derinlikteki komuta kademesiyle bağı kopan ileri tahkimat noktaları, birer birer kuşatılarak teslim olmak zorunda kaldı. Bar Lev Hattı’nı yıkan güç sadece kum setlerini eriten tazyikli su değil; İsrail savunma zincirinin zaman, iletişim ve zırhlı manevra kabiliyetini aynı anda felç eden askeri planlama oldu.
