Küresel bankacılık devi HSBC’nin İcra Kurulu Başkanı (CEO) Georges Elhedery, Körfez bölgesinde geliştirilen alternatif lojistik güzergâhlar ve enerji hatlarının önemine dikkat çekti. Elhedery, İran eksenli çatışmaların yarattığı riskleri sınırlamak amacıyla hız kazanan yeni altyapı yatırımlarının, Hürmüz Boğazı’nı önümüzdeki 5 yıl içinde küresel enerji ticareti açısından “vazgeçilebilir” bir konuma taşıyabileceğini açıkladı.
Dubai’de düzenlenen üst düzey bir bankacılık panelinde konuşan Elhedery, yaşanan savaşın dünya ekonomisinin bu stratejik su yoluna ne denli bağımlı olduğunu bir kez daha kanıtladığını hatırlattı. Normal şartlarda dünya genelindeki petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretinin beşte birine ev sahipliği yapan Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalar, Körfez başkentlerini limanlara bağlanan kara boru hatlarına devasa bütçeler ayırmaya mecbur bıraktı.
“Bölge toparlanacak ancak dev yatırımlar şart”
Körfez ekonomilerinin krizlere karşı direncine vurgu yapan Elhedery, “Çatışmaların diplomatik yollarla çözülmesini temenni ediyoruz. Ancak bu süreçte hayata geçirilen alternatif altyapı projeleri sayesinde Hürmüz Boğazı 5 yıl içinde ikame edilebilir bir geçiş noktasına dönüşebilir. Bölgenin yeniden toparlanması ve sürdürülebilir büyüme patikasına girmesi büyük ölçekli sermaye yatırımlarını gerektiriyor” ifadelerini kullandı.
Bu stratejik dönüşüm, Körfez ülkelerinin petrol ve gaz ihracatını doğrudan Umman Denizi veya Kızıldeniz kıyısındaki terminallere ulaştıran bypass hatlarına hız vermesini sağladı.
1,4 trilyon dolarlık dev altyapı havuzu
HSBC tarafından hazırlanan ve Dubai merkezli inşaat istihbarat platformu MEED verilerine dayandırılan raporda, Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Türkiye (MENAT) bölgesinde ihale aşamasında bulunan devasa yatırım hacmi gözler önüne serildi:
- İhale Bekleyen Projeler: Bölgede henüz sözleşmeye bağlanmamış 1,4 trilyon dolarlık geniş kapsamlı altyapı portföyünün 872 milyar dolarlık kısmını doğrudan lojistik ve enerji paketleri oluşturuyor.
- Yatırımcı İştahı: 1600’den fazla iş insanı ve 820 kurumsal fon yöneticisiyle yapılan anket, bölgesel çatışma riskine rağmen Körfez’in küresel sermaye için cazip bir çekim merkezi kalmaya devam ettiğini gösterdi.
Dünya Bankası’ndan daralma uyarısı
Buna karşın jeopolitik krizlerin kısa vadeli faturası makroekonomik göstergeleri baskılıyor. 2025 yılında yüzde 3,3 oranında büyüme kaydeden Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Pakistan bölgesinin, devam eden savaş ortamı sebebiyle bu yıl yüzde 1,3 oranında sert bir ekonomik daralma yaşayacağı öngörülüyor. Dünya Bankası analizlerine göre krizin aşılması halinde, 2027 yılında bölge genelinde güçlü fakat ülkeler bazında ayrışan bir toparlanma eğilimi bekleniyor.
