Eski İsrail İstihbarat Teşkilatı (Mossad) Başkanı Yossi Cohen, İsrail ajanlarının İran’ın Kum kenti yakınlarındaki yüksek güvenlikli Fordo Nükleer Tesisi içerisinde defalarca “gezindiğini” ve tesisin yapısını incelediğini açıkladı. Cohen’in bu itirafı, 2025 ve 2026 yıllarında yaşanan doğrudan askeri çatışmalardan önce İsrail ve İran arasında yürütülen onlarca yıllık örtülü savaşı yeniden gündeme taşıdı.
2016-2021 yılları arasında Mossad’ı yöneten Cohen, Safed kentinde katıldığı bir güvenlik oturumunda, ABD’nin 2025 yılında Fordo’ya düzenlediği bombardımanın kendisi için “tüm hayallerinin gerçekleşmesi” anlamına geldiğini belirtti. Cohen, İran’ın yüzde 60 oranında uranyum zenginleştirmesinin henüz nükleer bomba anlamına gelmediğini de sözlerine ekledi.
Fordo ve Natanz: Örtülü sabotajlardan doğrudan bombardımana
İran, Mart 2022’de Fordo Nükleer Tesisi’ni hedef alan karmaşık bir Mossad sabotaj planının çökertildiğini ve 6. nesil santrifüj bölümünde çalışan teknisyenlerle temas kurmaya çalışan bir hücrenin yakalandığını duyurmuştu.
Ancak Fordo, siber ve fiziksel operasyonların tek hedefi değildi:
-
Stuxnet Saldırısı: 2008 yılında Natanz Nükleer Tesisi, Stuxnet virüsüyle hedef alındı. Hollandalı bir mühendis üzerinden tesise sokulan zararlı yazılım, yaklaşık bin santrifüjü işlevsiz hale getirdi.
-
Nükleer Arşivin Çalınması: Yossi Cohen döneminde, Ocak 2018’de Tahran’daki bir depoya düzenlenen Mossad operasyonuyla 55 bin sayfalık gizli nükleer arşiv İsrail’e kaçırıldı.
-
Bilim İnsanlarına Suikast: Kasım 2020’de Mohsen Fakhrizadeh’in öldürülmesiyle başlayan süreç, Haziran 2025’teki “Yükselen Aslan” operasyonu sırasında 11 İranlı nükleer bilimcinin hedeflenmesiyle devam etti.
2025-2026 askeri müdahaleleri
İsrail ordusu, Haziran 2025’te 200’den fazla savaş uçağıyla İran’daki nükleer tesisleri vurmuş ancak dağların derinine inşa edilen Fordo’yu imha etmek için ABD’nin sığınak delici bombalarına ihtiyaç duyulmuştu.
22 Haziran 2025’te devreye giren ABD Başkanı Donald Trump, B-2 bombardıman uçaklarıyla Fordo, Natanz ve İsfahan’ın vurulduğunu açıklamıştı. Mart 2026’da ise Amerikan ve İsrail güçleri Natanz Tesisleri’ne sığınak delici bombalarla yeni bir hava harekatı düzenledi. Cohen’in açıklamaları, Mossad’ın saha istihbaratının hava harekatlarına nasıl zemin hazırladığını net bir şekilde ortaya koyuyor.
