İsviçre merkezli Neue Zürcher Zeitung (NZZ) gazetesi, Almanya İçişleri Bakanlığı’nın ülkedeki yaklaşık yarım milyon Suriyeli sığınmacı üzerindeki geri dönüş baskısını artıracak kapsamlı bir plan hazırladığını öne sürdü. Hükümet kaynaklarına dayandırılan bilgilere göre plan, koruma statülerinin iptal edilerek geri dönüşlerin hızlandırılmasını hedefliyor.
Koruma statüleri geniş çaplı incelemeye alınıyor
Haberde, Almanya İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt’in Federal Göç ve Mülteciler Dairesi’ne (BAMF) çok sayıda Suriyelinin koruma statüsünü iptal etmesi yönünde talimat vermeye hazırlandığı aktarıldı. Bu talimatın, eyalet seçimlerinin hemen ardından resmiyet kazanması bekleniyor. Yeni adımla birlikte ülkeden ayrılmakla yükümlü kılınacak Suriyelilerin sayısında ciddi bir artış yaşanacağı öngörülüyor.
Federal İstatistik Ofisi verilerine göre Almanya’da 900 bini aşkın Suriye vatandaşı ikamet ediyor. Son yıllarda 300 binden fazla kişinin Alman vatandaşlığına geçmesiyle toplam nüfusta sınırlı bir gerileme kaydedilse de, hâlen yarım milyonu aşkın sığınmacı Cenevre Sözleşmesi veya ikincil koruma statüsü kapsamında yasal varlığını koruyor.
Gönüllü dönüşler hedeflenen seviyenin altında kaldı
Berlin yönetiminin bu yönde bir adım atmasının temel nedeni olarak, Suriye’de yaşanan siyasi dönüşüme rağmen gönüllü geri dönüşlerin son derece kısıtlı kalması gösteriliyor. Rejim değişikliğinin ardından Almanya’dan kendi isteğiyle ayrılanların sayısı 15 binin altında seyrederken; federal hükümetin yol, yerleşim ve sağlık harcamalarını içeren teşvik paketleri dahi geri dönüş dalgası yaratmaya yetmedi.
Hukukçular ve göç uzmanları, toplu bir statü iptalinin bürokratik açıdan zorluklar doğurabileceğini ancak incelemelerin sıkılaştırılmasıyla sınır dışı edilecek kişi sayısının hızla tırmanabileceğini belirtiyor. Bununla birlikte istihdam piyasasına entegre olmuş, sosyal yardımlardan bağımsız şekilde geçimini sağlayan sığınmacıların bu süreçten muaf tutulması bekleniyor.
İş gücü piyasasındaki pay ve demografik yapı
Veriler, Almanya’daki Suriyeli nüfusun ortalama yaşının 27 olduğunu ve yaklaşık yüzde 59’unu erkeklerin oluşturduğunu ortaya koyuyor. İşsizlik oranı ortalamanın üzerinde kalsa da, ülkede uzun süreli ikamet edenlerin iş gücüne katılım oranının yüzde 60’ı aştığı görülüyor.
Almanya Ekonomi Enstitüsü’nün araştırmalarına göre, yaklaşık 80 bin Suriyeli doğrudan iş gücü açığı yaşanan stratejik sektörlerde istihdam ediliyor. Erkekler ağırlıklı olarak lojistik, ulaştırma, gıda ve inşaat kollarında görev alırken; kadın çalışanlar sosyal hizmetler ve sağlık alanında yoğunlaşıyor. Koruma statülerine yönelik olası iptal sürecinin, Almanya’nın nitelikli iş gücü dengeleri ve sahadaki güvenlik koşulları çerçevesinde yoğun tartışmalara yol açması bekleniyor.
