ABD ile İran arasındaki gerilim, ara seçimlerin ardından yeniden sıcak çatışma eşiğine geldi. Washington yönetiminin İran’a yönelik askeri operasyonları yeniden başlatma planlarını masaya yatırdığı bildirilirken, Tahran yönetimi herhangi bir saldırıya karşı hedef gözetmeksizin ve sınır tanımaksızın karşılık verileceğini ilan etti.
Axios haber sitesinin ABD’li yetkililere dayandırdığı bilgilere göre, Başkan Donald Trump perşembe günü üst düzey ulusal güvenlik danışmanlarıyla Beyaz Saray’da kritik bir toplantı gerçekleştirdi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM) İran’da geniş çaplı askeri operasyonların yeniden başlatılması ihtimaline yönelik hazırlıklarını tamamlamak üzere olduğu kaydedildi.
Trump’tan sert mesaj: Kalanı da yok etmek zorunda kalabilirim
Oval Ofis’te basın mensuplarına açıklamalarda bulunan ABD Başkanı Donald Trump, diplomasi ile askeri adımlar arasında nihai bir tercihin arifesinde olduklarını belirtti. İran’ın Amerikan onayı olmaksızın nükleer programına dair hiçbir adım atamayacağını öne süren Trump, şu ifadeleri kullandı:
“İran nükleer silaha sahip olamayacak ve onayımız olmadan tek bir adım bile atamayacak. Masadaki önerilerde ne yazdığı önemli değil; nükleer silah elde edemeyecekler. Bölgedeki askeri varlığımızın başladığı günden bu yana kontrol etmek istediğimiz her noktayı kontrol ediyoruz. İran’dan geriye kalanı da yok etmek istemem ama belki de buna mecbur kalacağım. Yakında kararımızı göreceksiniz.”
Öte yandan Associated Press (AP), İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun hafta sonu yaptığı telefon görüşmesinde Trump’ı İran’a yönelik yeni hava saldırıları düzenlemeye teşvik ettiğini, ancak Trump’ın bu konuda net bir taahhütte bulunmadığını aktardı.
İran’dan ‘coğrafi sınırsız’ misilleme tehdidi
Washington’dan yükselen savaş ihtimaline Tahran’ın yanıtı gecikmedi. İran Ordusu Sözcüsü Tuğgeneral Muhammed Ekremeniya, İran Dini Lideri Mücteba Hamaney’in üst düzey askeri komutanlarla gerçekleştirdiği toplantıda her türlü saldırıya anında yanıt verilmesi yönünde kesin talimat verdiğini açıkladı.
İran Devrim Muhafızları Ordusu’na yakınlığıyla bilinen Defa Press ajansına konuşan Ekremeniya, ABD hedeflerine yönelik misillemenin Orta Doğu ile sınırlı kalmayacağını vurguladı. Ekremeniya, ABD’nin bölge dışında da geniş bir üs ağına sahip olduğunu hatırlatarak, “Bir saldırı gerçekleşmesi durumunda İran Silahlı Kuvvetleri, hiçbir coğrafi sınır tanımaksızın ABD’ye ait tüm maddi ve manevi hedefleri vuracaktır” uyarısında bulundu.
Boğaz için yedi şart: Masada nükleer teklif var
Askeri tırmanışın merkez üssü haline gelen Hürmüz Boğazı’na da değinen sözcü Ekremeniya, boğazın yeniden deniz trafiğine açılmasının tek bir şarta bağlı olduğunu, bunun da ABD’nin İran tarafından sunulan yedi maddeyi kabul etmesi olduğunu bildirdi.
Rusya ziyaretinde bulunan İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai de diplomatik kanallardan iletilen şartlar yerine getirilmedikçe Hürmüz Boğazı’nın açılmasına izin vermeyeceklerini ve müzakerelere başlamayacaklarını yineledi.
Tahran’ın şartları arasında Amerikan yaptırımlarının tamamen kaldırılması, dondurulan mali varlıkların serbest bırakılması ve savaş tazminatı ödenmesi öne çıkıyor. Reuters ise üst düzey bir İranlı yetkiliye dayandırdığı haberinde, Tahran’ın Katar aracılığıyla Washington’a yeni bir nükleer teklif metni sunduğunu ve Beyaz Saray’ın bu metni incelemeye aldığını duyurdu.
