Filistinli genç Muhammed Ebu Lebde çocuklarını Kudüs’teki okullarına götürmek için Ramallah’taki evinden ayrılmadan önce, İsrail askeri kontrol noktalarının durumunu bilmek ve hangisinden geçeceğini seçmek için cep telefonundan açtığı Azmeh (Kriz) uygulamasını kullanıyor.
Engel sayısı
Filistinliler, Ramallah ve Kudüs’ü birbirine bağlayan İsrail askeri kontrol noktalarının hangilerinin daha az yoğun olduğundan haberdar olmak istiyor. Ancak Filistinlilerin, kontrol noktalarının durumunu öğrenmeleri ve bu bilgiyi başkalarıyla paylaşmalarını sağlayan ortak bir mekanizmaya ihtiyacı vardı. Azmeh (Kriz) uygulaması, kullanıcılarına Batı Şeria’da konuşlandırılan İsrail askeri kontrol noktalarındaki trafik durumunu sabit veya geçici olarak bulma fırsatı veriyor.
Çoğu yazılım endüstrisinde çalışan Filistinli gönüllüler tarafından tasarlanan uygulama ücretsiz olarak kullanılabiliyor.
Uygulamayı 27 binden fazla kişi kullanıyor
Lansmanından yaklaşık bir ay sonra kullanıcı sayısı 27 binden fazlaya ulaşan uygulama Filistinli gönüllü Basil Sadr tarafından yedi yıl önce başlatıldı. Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre uygulamanın bu yıl sonuna kadar 100 bin kullanıcıya ulaşması hedefleniyor. Ancak İsrailli yetkililer, uygulamanın güvenlik konularını ifşa ettiği gerekçesiyle soruşturma başlattı. Soruşturma Kudüs’teki Burj Alluqluq vakfı tarafından takip ediliyor. Vakıf uygulama için teknik ve yasal destek sağlıyor.
Burj Alluqluq vakfı direktörü Muntasır Edkidik yaptığı açıklamada “Bu Filistin halkından, Filistin halkına bir uygulamadır” dedi. Üniversite öğrencilerinden gönüllülerin şu an uygulama Filistinliler arasında daha fazla yaygın hale gelmeden önce herkesin durumu kontrol noktalarında güncelleyebileceğini de sözlerine ekledi. Edkidik ayrıca uygulamayı tasarlayanların Filistinlilere ister maddi ister teknik destekle olsun, herhangi bir dış katkıdan uzak, birbirlerine yardım etmek için çalıştığını söyledi.
Uygulamadaki ve geliştirilmesindeki çalışma, Filistinliler sık sık görüldüğü üzere gönüllülük esasına dayanıyor.
Uygulama doğruluğu
Uygulamanın doğruluğunu artırmak amacıyla, kontrol noktasından sorumlu kişi bariyerden 50 metre uzakta olmadığı sürece kontrol noktalarındaki trafik durumunu güncelleyemiyor.
Uygulamayı tasarlayan gönüllülerden biri, uygulamanın Batı Şeria’da askeri kontrol noktalarına pratik alternatifler sunarak Filistinlilerin sıkıntılarını dindirmeyi amaçladığını belirtti. Filistinliler arasında dayanışmaya dayalı bir katılım kültürünün geliştirilmesine katkı sağladığına dikkat çekti.
İsrailliler, İsrail ve Batı Şeria yerleşimleri içindeki uygulamayı kullansalar da Batı Şeria’daki Filistinliler bunu askeri kontrol noktalarının durumunu öğrenmek için kullanamıyor.
Batı Şeria‘daki Yerleşim Konseyi uygulamayı, İsrail ordusunu konumlandırdığı ve Filistinlilerin ani kontrol noktaları hakkında bilgi edinmelerini sağladığı için güvenlik riski oluşturmakla suçladı. Ancak Edkidik, uygulamanın Filistinlilerin kolay hareket etmesine yardımcı olmayı amaçladığını, dolayısıyla amacının insani olduğunu vurgulayarak bu suçlamayı reddetti.
Filistinliler, özellikle günlük yoğun zamanlarda uzun araç kuyruklarına tanık olan İsrail askeri kontrol noktalarında saatlerce bekleyebiliyor. Bu kalıcı kontrol noktaları Filistin şehirlerini ve köylerini ayırarak Filistinliler için bitmeyen sıkıntılara neden oluyor.
60 milyon saat
Uygulamalı Araştırmalar Enstitüsü Arıj tarafından yapılan bir araştırmaya göre Filistinliler, İsrail askeri engelleri nedeniyle yılda 60 milyondan fazla çalışma saatini kaybediyor. Bu krizin maliyetinin 135 milyon doları yakıt tüketimine ek olarak yılda 270 milyon dolar olduğu belirtildi.
Araştırma, Filistinlilerin Kudüs ve İsrail’e hareketini kontrol eden 11 kontrol noktasına ek olarak Batı Şeria şehirleri arasındaki 15 büyük İsrail askeri kontrol noktasında Filistinlilerin hareketi ve geçişi incelendikten sonra yapıldı.
Şarku’l Avsat
