Sosyal medya platformlarında hızla yayılan ve yoğun etkileşim alan bir video, Lübnan’daki ekonomik kriz ve akaryakıt zamlarıyla ilişkilendirilerek küresel ölçekte gündem oldu. Görüntülerde, üzerine güneş paneli monte edilmiş bir lunapark aracının (çarpışan oto) Beyrut caddelerinde araçların arasında seyrettiği öne sürüldü.
Arka plana ünlü Lübnanlı sanatçı Feyruz’un şarkısının eklendiği video, birçok kullanıcı tarafından “hayat pahalılığına bulunan ironik çözüm” yorumlarıyla gerçekmiş gibi paylaşıldı. Yapılan kapsamlı dijital adli inceleme ve açık kaynak araştırmaları ise gerçeğin çok farklı olduğunu ortaya koydu.
Dijital araçlar yapay zekayı işaret etti
Görüntülerin manipülatif doğasını tespit etmek amacıyla uygulanan teknik analizler, videonun neredeyse tamamen yapay zeka (AI) tarafından üretildiğini gösterdi.
- Sightengine analizi: İçerik doğrulama platformu, sahnenin yapay zeka tarafından oluşturulma olasılığını %99 olarak belirledi.
- Hive Moderation raporu: Görsel tarama aracı, karelerde %98,8 oranında yapay zeka müdahalesi tespit etti.
- ZeroGPT verileri: Kare analizleri sonucunda görüntünün gerçek bir kayda ait olma olasılığı yalnızca %7 seviyesinde kaldı.
Görsel tutarsızlıklar ve kaynağın profili iddiaları çürüttü
Teknik bulguların yanı sıra videoda yapay zeka modellerine özgü ciddi görsel kusurlar göze çarpıyor. Kareler detaylı incelendiğinde; trafikteki araç plakalarının şekil değiştirmesi, araç gövdelerindeki fizik dışı dalgalanmalar, yoldaki tabelaların okunaksızlığı ve bir otomobilin yansımasının ters yöne hareket etmesi gibi mantık hataları net biçimde saptandı.
Tersine görsel arama yöntemiyle ulaşılan videonun ilk kaynağının ise Instagram’daki “beirutoffscript” isimli hesap olduğu anlaşıldı. Profilin geçmiş paylaşımları tarandığında, Lübnan’daki güncel gelişmeleri yapay zeka yardımıyla kurgusal ve parodi videolara dönüştürerek yayımlayan bir hesap olduğu belirlendi. Böylece görüntünün gerçek bir sokak kaydı olmadığı kesinleşti.
