Portekiz Parlamentosu Dış İlişkiler Komitesi, İsrail güçlerinin uluslararası sularda “Direniş Filosu”na (Global Sumud) müdahalesini ve aralarında Portekiz vatandaşlarının da bulunduğu aktivistlerin maruz kaldığı “insanlık dışı” muameleyi kınayan 5 ayrı kararı oy birliğiyle kabul etti. Parlamentodaki farklı siyasi gruplar tarafından sunulan bu kararlar, daha sonra tek bir ortak metin haline getirildi.
Onaylanan kararların detayları
Komite tarafından kabul edilen kararlar, İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’in aktivistlere yönelik tutumunu ve uygulanan yöntemleri şu şekilde hedef aldı:
- Sosyalist Parti (PS): İki ayrı karar ile İsrail donanmasının uluslararası sularda Portekiz vatandaşlarını alıkoyması ve aktivistlere uygulanan “insanlık dışı muamele” sert bir dille kınandı.
- Özgürlük Partisi (Livre): Filo gemilerinin önünün kesilmesi ve aktivistlerin maruz kaldığı “aşağılayıcı ve küçük düşürücü” muamele kınandı.
- Liberal Girişim (IL): Ben-Gvir’in gözaltındaki aktivistlere karşı sergilediği tutum kınanarak reddedildi.
- Sosyal Demokrat Parti (PSD): Doğrudan Ben-Gvir’in aktivistlere yönelik eylemlerini hedef alan bir kınama kararı sundu.
Portekiz vatandaşlarının durumu
Parlamento raporlarına göre, alıkonulan Portekiz vatandaşları Nuno Gomes, Joana Rocha ve Diogo Chaves, gözaltı sürecinde en ağır muamele ve hakaretlere maruz kalan kişiler arasındaydı. Bu durumun ortaya çıkması Portekiz içerisinde büyük bir infiale yol açarken, hükümet yetkilileri vatandaşlarının güvenliği konusunda İsrail makamlarından acil açıklamalar ve teminatlar talep etti.
Uluslararası tepkiler
Bu parlamento kararları, İsrail Bakanı Ben-Gvir’in, gözaltına alınan aktivistlerin önünde aşağılayıcı bir tavırla flag (bayrak) sallarken ve onlarla alay ederken çekilen görüntülerinin dünya genelinde yarattığı tepki dalgasının bir parçasıdır. Avrupa’nın birçok ülkesi bu görüntüleri “insan onurunun aşağılayıcı bir ihlali” olarak nitelendirmiş ve İsrail büyükelçilerini dışişleri bakanlıklarına çağırarak resmi protestolarda bulunmuştu.
Süreç, İtalya gibi bazı ülkelerin Ben-Gvir hakkında resmi soruşturma başlatmasına ve Fransa gibi ülkelerin kendisine giriş yasağı getirmesine kadar uzanan geniş çaplı diplomatik yaptırımları beraberinde getirdi.
