İkinci İntifada sırasında İsrail güçlerinin açtığı ateş sonucu hayatını kaybeden 12 yaşındaki Filistinli çocuk Muhammed Durra’nın hafızalara kazınan görüntüsü, 26 yıl aradan sonra Mısır eğitim müfredatına dahil edildi. Olayın yaşandığı dönemde henüz hayatta olmayan yeni nesil öğrencilere aktarılmak üzere lise (bakalorya) ders kitaplarına basılan ikonik kare, Filistin davasının kolektif hafızadaki yerini yeniden canlandırdı.
30 Eylül 2000 tarihinde Gazze Şeridi’ndeki Selahaddin Caddesi’nde babası Cemal Durra ile birlikte beton bir bloğun ardına sığınmaya çalışırken kameralar önünde vurulan küçük çocuğun trajedisi, işgalin sembol sahnelerinden biri haline gelmişti.
Acı ve gurur bir arada: Babasından öğrencilere mesaj
Oğlunun fotoğrafının Mısır’daki ders kitaplarına girmesini değerlendiren baba Cemal Durra, kararı gurur ve hüznün harmanlandığı duygularla karşıladığını açıkladı. Mısır medyasına konuşan Durra, bu adımın yalnızca kendi ailesine değil, Filistin’de hayatını kaybeden tüm çocuklara ve evlatlarını yitiren tüm ailelere yönelik insani bir vefa borcu olduğunu dile getirdi.
Mısırlı öğrencilere de seslenen Cemal Durra, şu çağrıda bulundu:
“Bu fotoğrafa geçmişten kalan sıradan bir kare olarak bakmayın. O görüntünün arkasındaki insanı, ailemizin çektiği tarifsiz acıyı ve on yıllardır güvenli bir yurt arayan bir halkın yaşadığı trajediyi hatırlayın.”
Televizyon ekranlarından ders kitaplarının sayfalarına
Gelişme, Mısır’daki basın çevrelerinde ve sosyal medya platformlarında geniş yankı buldu. Olayın yaşandığı günlerde çocuk yaşta olup televizyon ekranlarından katliama tanıklık eden pek çok Mısırlı aktivist ve yazar, Durra’nın görüntüsünün gecikmeli de olsa müfredata girmesini memnuniyetle karşıladı.
Sosyal medyada öne çıkan değerlendirmelerde; görselin haber bültenlerinden okul sıralarına taşınmasının zamanlar arası bir köprü kurduğu, Filistin meselesinin yalnızca kitaplarda değil Mısır halkının vicdanında köklü bir karşılığı bulunduğu vurgulandı. Bazı yorumcular ise Durra’nın hatırasının kitaplara dahi ihtiyaç duymaksızın kuşaktan kuşağa aktarılan kalıcı bir bilince dönüştüğünü savundu.
Dönemin İsrail muhalefet lideri Ariel Şaron’un 28 Eylül 2000’de Mescid-i Aksa’ya gerçekleştirdiği baskının hemen ardından patlak veren Aksa İntifadası’nın simgesi olan Muhammed Durra, çeyrek asrı aşkın bir süre sonra yeni nesillerin ders kitaplarında yaşamaya devam ediyor.
