Suudi Arabistan Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan üçüncü çeyrek bütçe gerçekleşmeleri raporu, petrol gelirlerindeki daralmanın kamu maliyesinde oluşturduğu baskıyı ortaya koydu. Açıklanan verilere göre, Suudi Arabistan bütçesi bu yılın üçüncü çeyreğinde 84,3 milyar riyal (yaklaşık 22,48 milyar dolar) açık verdi. Bütçe açığındaki artışta, petrol gelirlerinin geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 23 oranında gerilemesi belirleyici rol oynadı.
İlgili çeyrekte toplam bütçe gelirleri yıllık bazda yüzde 4 azalışla 259,1 milyar riyal (69,1 milyar dolar) olarak gerçekleşirken, toplam kamu harcamaları da yüzde 4 düşüşle 343,4 milyar riyale (91,58 milyar dolar) geriledi.
Petrol dışı gelirler ilk kez petrolü solladı
Üçüncü çeyrekte petrol gelirleri 116,5 milyar riyale (31,07 milyar dolar) inerken, krallığın ekonomik çeşitlendirme adımları kapsamında petrol dışı gelirler dikkat çekici bir artış kaydetti. Yıllık yüzde 20 oranında yükselen petrol dışı gelirler 142,6 milyar riyale (38,03 milyar dolar) ulaşarak çeyreklik bazda petrol hasılatını geride bıraktı.
Yılın ilk dokuz ayına yayılan kümülatif verilere bakıldığında ise bütçe açığı toplamda 244,3 milyar riyale (65,15 milyar dolar) ulaştı. Dokuz aylık dönemde toplam harcamalar yaklaşık 1,103 trilyon riyale (294,18 milyar dolar) çıkarken, toplam gelir 858,9 milyar riyal (229,03 milyar dolar) seviyesinde kaldı. Petrol dışı gelirlerin dokuz aylık performansı ise yüzde 8 artışla 412,5 milyar riyal (110 milyar dolar) oldu.
Bütçe açığının tamamı borçlanmayla finanse edildi
Maliye Bakanlığı raporu, oluşan bütçe açığının finansmanında devlet rezervlerine başvurulmadığını, finansmanın tamamının iç ve dış borçlanma araçlarıyla sağlandığını gösterdi. Gerçekleştirilen borçlanmaların neticesinde ülkenin kamu borç stoku eylül ayı sonu itibarıyla 1,774 trilyon riyal (yaklaşık 472,96 milyar dolar) seviyesine yükseldi.
Dokuz aylık dönemde kaydedilen 244,3 milyar riyallik kümülatif açık, bakanlığın 2026 yılının tamamı için güncellediği 245 milyar riyallik (GSYİH’nin yüzde 4,9’u) açık hedefine şimdiden yaklaşıldığını gösteriyor. Yıl başında açıklanan orijinal bütçe programında ise yıllık açığın 165 milyar riyal seviyesinde kalması öngörülmüştü.
2027 beklentileri ve ekonomik daralma öngörüsü
2027 Bütçesi Ön Beyanı’na göre Suudi Arabistan, gelecek yıl için 191 milyar riyal (yaklaşık 50,93 milyar dolar) seviyesinde bir açık bekliyor. Bu rakam, öngörülen gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYİH) yaklaşık yüzde 3,6’sına tekabül ediyor. Gelecek yıl kamu harcamalarının 1,392 trilyon riyal, gelirlerin ise 1,202 trilyon riyal olması hedefleniyor.
Ekonomik ve jeopolitik dalgalanmaların hissedildiği krallıkta, petrol faaliyetlerinde beklenen yüzde 21,8’lik daralma nedeniyle bu yıl reel ekonominin yüzde 3,6 küçüleceği tahmin ediliyor. Petrol dışı sektörlerin yüzde 3,2 büyümesi beklenirken, bakanlık kalkınma önceliklerinden taviz vermeden tahvil, sukuk ve kredi piyasaları üzerinden sürdürülebilir finansman arayışını sürdüreceğini bildirdi.
