İş gücü piyasasında fırsat eşitliği tartışmaları sürerken, Belçika’da yürütülen çalışmalar ayrımcılığın henüz mülakat aşamasına dahi gelinmeden, doğrudan adayın ismi üzerinden başladığını ortaya koydu. Adayların mesleki tecrübeleri ve yetkinlikleri değerlendirilmeden yalnızca taşıdıkları isimler nedeniyle elendiği belirtiliyor.
Belçika Bağımsız Ayrımcılıkla Mücadele Merkezi (Unia) Sözcüsü Oliviero Aseglio, Anadolu Ajansı’na yaptığı açıklamada, İslami isim taşıyan iş arayanların mülakata davet edilme oranlarının diğer adaylara kıyasla yüzde 10 ila 15 daha düşük olduğunu ifade etti.
Yetkinlikten önce isme bakılıyor
Yapılan değerlendirmeler, ayrımcılığın adayın liyakat ve becerilerini sergileme fırsatı bulamadan devreye girdiğini gösteriyor. İş başvurusu aşamasında başlayan bu dışlanmanın, işe kabul sonrasında terfi ve kariyer basamaklarını tırmanma süreçlerine de yansıdığı vurgulanıyor.
İstihdam dahil çeşitli alanlardaki ayrımcılık vakalarını takip eden ve mağdurların başvurularını toplayan Unia verileri; sorunun sadece isimlerle sınırlı kalmadığını, köken, ten rengi ve vatandaşlık bağı gibi unsurlarla birleşerek geniş bir ayrımcılık tablosu oluşturduğunu ortaya koyuyor.
Şikâyetler sorunun boyutunu gözler önüne seriyor
Unia’nın yayımladığı yıllık rapora göre kurum, 2025 yılı boyunca ayrımcılık, nefret söylemi ve bağlantılı suçlara ilişkin 8 bin 54 şikâyet aldı. Bu başvuruların 2 bin 66’sı hakkında resmi dosya açılarak inceleme başlatıldı.
- Etnik ve ırksal şikâyetler: Toplam 2 bin 502 başvuru ten rengi, ulusal veya etnik köken, soy ve vatandaşlık kriterlerine dayandı.
- En çok ihlal çalışma hayatında: Etnik temelli açılan 757 resmi dosyanın yüzde 26’sını doğrudan istihdam ve iş yeri süreçleri oluşturarak ilk sırada yer aldı.
Her ne kadar bu istatistiki veriler yalnızca İslami isim taşıyanlara yönelik ayrımcılığı ayrıştırmasa da etnik kriterlerin Belçika istihdam piyasasında yarattığı bariyerleri somut şekilde belgeliyor.
Akademik çalışmalar tabloyu doğruluyor
Benzer bulgular akademik araştırmalara da yansımış durumda. Labour Economics dergisinde yayımlanan kapsamlı bir saha deneyinde, aynı niteliklere ve öz geçmişlere sahip adaylardan etnik azınlık isimleri taşıyanların, Flaman kökenli isimlere sahip adaylara göre yüzde 17,86 daha az mülakat daveti aldığı saptanmıştı.
Elde edilen veriler, Belçika’da liyakatin önüne geçen isim ve köken bariyerinin, işe alımda adil rekabet ve fırsat eşitliği ilkelerini ciddi biçimde zedelediğini ortaya koyuyor.
