Aşırı sıcak hava dalgaları ve kuraklığın tarımsal üretimi vurması üzerine Çad hükümeti, ülkede baş gösteren gıda krizini önlemek amacıyla acil eylem paketini devreye soktu. Alınan kararlar kapsamında temel tahıl ürünlerinin yurt dışına satışı tamamen yasaklanırken, ithalatta gümrük vergileri sıfırlandı.
Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan kararnameyle buğday, mısır, darı ve pirinç ithalatının yanı sıra hayvan yemi ve tarımsal ekipmanlar tüm vergi ve harçlardan muaf tutuldu. Ticaret Bakanlığı ise yayımladığı ayrı bir genelgeyle darı, sarı mısır, pirinç, sorgum, buğday ve pamuk tohumunun ihracatını ülke genelinde yasakladı. Özel izin olmadan yapılan sevkiyatlara idari, gümrük ve adli cezalar uygulanacağı bildirildi.
Orta, Doğu ve Kuzey bölgeleri kuraklıktan kırılıyor
Tarımsal Üretim Bakanı Keda Balla, ülkenin orta, doğu ve kuzey vilayetlerinin kuraklıktan en çok etkilenen alanlar olduğunu açıkladı. Bakan Balla, olası bir kıtlığın önüne geçebilmek adına yağış mevsimi dışındaki sulu tarım faaliyetlerini doğrudan sübvanse edeceklerini duyurdu.
Sahadaki çiftçiler ve besiciler ise çaresizlikle karşı karşıya:
- Ekinler kurudu: Chari-Baguirmi bölgesindeki üreticiler, aşırı sıcak dalgaları öncesinde erken uyarı yapılmadığını ve yüzlerce hektarlık mısır tarlalarının tamamen kuruduğunu ifade ediyor.
- Meralar ve su kaynakları tükendi: Mayo-Kebbi Ouest vilayetinde su göletlerinin kuruması nedeniyle hayvanlar zayıflarken süt üretimi çöktü. Çok sayıda besici, güvenlik risklerine rağmen hayvanlarını Orta Afrika Cumhuriyeti sınırındaki meralara geçirmek zorunda kaldı.
3 milyondan fazla sivil açlık sınırında
Dünya Gıda Programı (WFP), haziran-ağustos dönemini kapsayan kurak mevsim boyunca Çad nüfusunun yaklaşık yüzde 15’ine denk gelen 3,2 milyon kişinin akut gıda güvensizliğiyle karşı karşıya kaldığını açıkladı. Bu durum, önceki hasat stoklarının tükenmesi ve yeni mahsulün yetişmemesi sebebiyle hayati bir beslenme krizine işaret ediyor.
Ülkedeki gıda baskısı, dış göç dalgasıyla daha da ağırlaşıyor. Çad, Nisan 2023’te patlak veren iç savaştan kaçan 940 bini aşkın Sudanlı başta olmak üzere toplam 1,5 milyon sığınmacıya ev sahipliği yapıyor.
2027 başına kadar kriz seviyesi sürecek
Kıtlık Erken Uyarı Sistemleri Ağı (FEWS NET), Ağustos 2026 ile Ocak 2027 dönemini kapsayan gıda güvenliği projeksiyonunda tablonun kritik seyredeceğini bildirdi.
Rapora göre Ouaddai, Sila, Wadi Fira ve Doğu Ennedi gibi doğu vilayetleri ile Lac bölgesinde 5 aşamalı IPC ölçeğinde 3. aşama olan “Kriz” seviyesinin Ocak 2027’ye kadar sürmesi bekleniyor. Yağışların yetersizliği ve tarım takvimindeki gecikmeler, hanelerin temel gıdaya erişimini ağır şekilde kısıtlamayı sürdürüyor.
